Όλοι έχουμε βρεθεί σε αυτή τη δυσάρεστη θέση. Να κάνουμε κάτι & μετά να αναρωτιόμαστε: «Μα καλά, γιατί το έκανα αυτό;» Είναι εκείνες οι στιγμές που αντιδράμε με τρόπο που δεν ταιριάζει με το ποιοι θέλουμε να είμαστε & νιώθουμε σύγχυση & απογοήτευση. Αντί ωστόσο να εγκλωβιζόμαστε στο να κατηγορούμε ξανά & ξανά τον εαυτό μας, ίσως ήρθε η ώρα να αλλάξουμε την προσέγγισή μας & να δούμε το «δεν ξέρω» ως μια ευκαιρία για προσωπική ανάπτυξη & αυτογνωσία.
Δεν είναι ένδειξη αποτυχίας – Είναι ευκαιρία για αυτογνωσία
Πολύ συχνά, ο πραγματικός λόγος πίσω από ανεξήγητες συμπεριφορές έχει να κάνει με συναισθήματα για κάποιον που νοιαζόμαστε, τα οποία δεν μπορούμε να παραδεχτούμε ανοιχτά. Αν πούμε: «Το έκανα αυτό γιατί είμαι έξαλλος μαζί σου» ή «Το έκανα γιατί ήθελα να σε πληγώσω» ή «Το έκανα γιατί νιώθω πικρία», μπορεί να νιώσουμε ότι καταστρέφουμε τη σχέση. Αυτό συμβαίνει κυρίως όταν η σχέση αυτή είναι πολύ σημαντική για εμάς και επηρεάζει τα πιο ευάλωτα κομμάτια της ψυχής μας.
Φοβόμαστε, και συχνά δικαιολογημένα λόγω παλαιότερων εμπειριών, ότι αν εκφράσουμε τα σκοτεινά συναισθήματά μας—όπως ο θυμός, η ζήλια ή η απογοήτευση—θα απορριφθούμε ή θα μας εγκαταλείψουν. Τα ένστικτά μας για επιβίωση μας εμποδίζουν να αποκαλύψουμε την «επικίνδυνη» αλήθεια.
Όταν δεν μπορούμε να εξηγήσουμε ωστόσο γιατί συμπεριφερόμαστε με έναν συγκεκριμένο τρόπο, αυτό δεν σημαίνει ότι κάτι δεν πάει καλά με εμάς. Ίσως υπάρχει κάτι πιο βαθύ που χρειάζεται να κατανοήσουμε. Συχνά, οι αντιδράσεις μας δεν είναι το αποτέλεσμα λογικής σκέψης, αλλά επηρεάζονται από συναισθηματικά ή σωματικά μοτίβα που έχουν «ριζώσει» στο ασυνείδητο.
Η δύναμη του σώματος: Τι συμβαίνει πριν αντιδράσουμε
Αντί να προσπαθούμε αμέσως να βρούμε μια «λογική» εξήγηση για τη συμπεριφορά μας, μπορούμε να αναρωτηθούμε: Τι συνέβαινε στο σώμα μου λίγο πριν αντιδράσω; Αν παρατηρήσουμε σωματικά σημάδια όπως ένα σφίξιμο στο στήθος, ανακατεμένο στομάχι ή ρηχή αναπνοή, ίσως αρχίσουμε να καταλαβαίνουμε καλύτερα πώς συνδέονται οι σωματικές αντιδράσεις με τις συναισθηματικές μας καταστάσεις.
Το «δεν ξέρω» δεν είναι αδιέξοδο, είναι κατώφλι
Όταν λέμε «δεν ξέρω», το μυαλό μας συχνά αγχώνεται και αναζητά μια γρήγορη απάντηση. Ωστόσο, αν το δούμε διαφορετικά, το «δεν ξέρω» μπορεί να είναι μια πόρτα που μας επιτρέπει να εξερευνήσουμε τα συναισθήματα ή τις μνήμες που κρύβονται πίσω από τη συμπεριφορά μας. Αντί να καταπιέσουμε αυτήν την αβεβαιότητα, μπορούμε να την αποδεχτούμε και να περιμένουμε με υπομονή μέχρι να αναδυθεί η αλήθεια.
Αναγνωρίζοντας το «δεν ξέρω» ως προστατευτικό μηχανισμό του εαυτού, μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε ότι συχνά το μυαλό μας αποφεύγει να φέρει στην επιφάνεια αλήθειες που είναι πολύ έντονες ή επώδυνες για να τις αντιμετωπίσουμε. Η αποδοχή αυτών των προστατευτικών μηχανισμών μας βοηθά να μην κατακλυζόμαστε από συναισθηματική φόρτιση, ενώ μας δίνει το χρόνο και το χώρο να επεξεργαστούμε τα βαθύτερα αίτια της συμπεριφοράς μας.
Αυτογνωσία: Κάποιες φορές χρειάζεται σιωπή και αναμονή
Η βαθιά κατανόηση συνήθως έρχεται όταν δεν βιαζόμαστε να «γεμίσουμε» τη σιωπή ή το κενό. Η δυσφορία του να μην γνωρίζουμε αμέσως την απάντηση δημιουργεί τον απαραίτητο χώρο για την αλήθεια να αναδυθεί με το δικό της ρυθμό. Αν μείνουμε με την αβεβαιότητα, χωρίς να προσπαθούμε να την εξαλείψουμε γρήγορα, οι πραγματικές απαντήσεις θα εμφανιστούν αργά αλλά σταθερά.
Επομένως, αν κάποιες φορές δεν ξέρεις γιατί κάνεις ό,τι κάνεις, ίσως καλύτερα να σταματήσεις να πιέζεις τον εαυτό σου για άμεσες απαντήσεις ή λύσεις. Δείξε απλά υπομονή και κατανόηση. Άσε την αυτογνωσία να πάρει τη θέση της αυτοκατηγορίας για μια πιο ισορροπημένη και συνειδητή ζωή.
Είναι σημαντικό να επισημανθεί ότι η έννοια της αβεβαιότητας αφορά την προσωπική εξέλιξη και την αναγνώριση των εσωτερικών αιτίων πίσω από καθημερινές συμπεριφορές. Σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρείται ως δικαιολογία για ακραίες ή επικίνδυνες πράξεις, όπως βίαιες συμπεριφορές ή καταχρηστικές ενέργειες. Όταν λέμε «δεν ξέρω», εννοούμε τη στιγμή της σύγχυσης ή της συναισθηματικής αντίδρασης, αλλά πάντα με στόχο την αυτογνωσία και την ανάπτυξη, χωρίς να αποποιούμαστε τις ευθύνες μας. Η προσωπική ανάπτυξη δεν έχει καμία σχέση με την αποδοχή αρνητικών πράξεων, αλλά με την προσπάθεια να κατανοήσουμε τον εαυτό μας και τις αντιφάσεις μας, ώστε να βελτιώσουμε τη συμπεριφορά μας στο μέλλον και να αναλάβουμε πλήρως την ευθύνη των πράξεών μας.
