Η αναζήτηση ζωής πέρα από τη Γη δεν αφορά μόνο το διάστημα. Αγγίζει βαθιά και τη δική μας κατανόηση για το σώμα, τον εγκέφαλο και την προέλευση της ζωής – θέματα που βρίσκονται στον πυρήνα της επιστήμης της υγείας. Μια νέα ανακάλυψη από το Curiosity της NASA στον Άρη έρχεται να ενισχύσει αυτή τη σύνδεση.

Το ρόβερ εντόπισε στον Άρη μια μεγάλη ποικιλία οργανικών μορίων, δηλαδή χημικών ενώσεων που περιέχουν άνθρακα και αποτελούν τα βασικά «υλικά» της ζωής όπως τη γνωρίζουμε. Αν και αυτό δεν σημαίνει ότι βρέθηκε ζωή, ανοίγει ένα νέο, ιδιαίτερα ενδιαφέρον κεφάλαιο για το πώς μπορεί να ξεκίνησε.

Τι είναι τα οργανικά μόρια και γιατί μας αφορούν

Τα οργανικά μόρια αποτελούν τη βάση όλων των ζωντανών οργανισμών στη Γη. Περιλαμβάνουν ενώσεις που σχετίζονται με το DNA, τις πρωτεΐνες και τα κύτταρα. Με απλά λόγια, χωρίς αυτά δεν θα υπήρχε ζωή.

Το εντυπωσιακό είναι ότι κάποια από τα μόρια που εντοπίστηκαν στον Άρη μοιάζουν δομικά με ενώσεις που συμμετέχουν στη δημιουργία του DNA. Αυτό δεν σημαίνει ότι υπάρχει ή υπήρξε ζωή εκεί, αλλά δείχνει ότι τα «δομικά υλικά» θα μπορούσαν να υπάρχουν.

Ένα πείραμα-ορόσημο στον Άρη

Η ανακάλυψη προέκυψε από ένα πρωτοποριακό χημικό πείραμα που πραγματοποιήθηκε απευθείας στην επιφάνεια του Άρη, κάτι που δεν είχε γίνει ποτέ ξανά με αυτόν τον τρόπο.

Η ερευνητική ομάδα, υπό την καθοδήγηση της Έιμι Γουίλιαμς, ανέλυσε δείγματα βράχου που συλλέχθηκαν από μια περιοχή του πλανήτη η οποία στο παρελθόν φιλοξενούσε νερό. Και αυτό είναι κρίσιμο: όπου υπάρχει νερό, αυξάνονται οι πιθανότητες για ανάπτυξη ζωής.

Χρησιμοποιώντας ειδικό εξοπλισμό, το ρόβερ εντόπισε πάνω από 20 διαφορετικές οργανικές ενώσεις, μεταξύ των οποίων και πιο πολύπλοκα μόρια που μέχρι σήμερα δεν είχαν παρατηρηθεί στον Άρη.

Από πού προέρχονται αυτά τα μόρια;

Εδώ βρίσκεται και το μεγάλο επιστημονικό ερώτημα. Τα οργανικά μόρια μπορεί:

  • να προέρχονται από αρχαία μορφή ζωής
  • να έχουν δημιουργηθεί μέσω γεωλογικών διεργασιών
  • να έχουν φτάσει στον Άρη μέσω μετεωριτών

Αξίζει να σημειωθεί ότι παρόμοια υλικά έχουν φτάσει και στη Γη μέσω μετεωριτών στο μακρινό παρελθόν, πιθανόν συμβάλλοντας στην εμφάνιση της ζωής.

Γιατί έχει σημασία για τη δική μας υγεία

Μπορεί να φαίνεται μακρινό, αλλά η έρευνα αυτή συνδέεται άμεσα με βασικά ερωτήματα της βιολογίας και της ιατρικής: πώς ξεκίνησε η ζωή και ποιες συνθήκες τη στηρίζουν.

Η κατανόηση των «πρώτων υλικών» της ζωής βοηθά τους επιστήμονες να:

  • μελετήσουν καλύτερα τη λειτουργία των κυττάρων
  • κατανοήσουν τις γενετικές διαδικασίες
  • διερευνήσουν πώς επηρεάζεται η ζωή από το περιβάλλον

Με άλλα λόγια, ό,τι μαθαίνουμε για την αρχή της ζωής στο σύμπαν, φωτίζει και τη δική μας βιολογία.

Το επόμενο βήμα

Η επιτυχία του πειράματος ανοίγει τον δρόμο για νέες αποστολές αλλά και μελλοντικές εξερευνήσεις σε άλλους κόσμους. Οι επιστήμονες σχεδιάζουν πιο εξελιγμένες αναλύσεις που ίσως δώσουν σαφέστερες απαντήσεις.