Ο τρόπος με τον οποίο μιλάμε δεν επηρεάζεται μόνο από τις λέξεις που επιλέγουμε, αλλά και από τον ρυθμό, την ένταση και τον τόνο της φωνής μας. Νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Social Psychological and Personality Science δείχνει ότι η ταχύτητα της ομιλίας συνδέεται στενά με την ευγένεια.
Συγκεκριμένα, οι άνθρωποι τείνουν να μιλούν πιο αργά όταν θέλουν να φανούν ευγενικοί, ενώ οι ακροατές αντιλαμβάνονται τη βραδύτερη ομιλία ως πιο επίσημη και ευγενική.
Η ευγένεια ως κοινωνικό σήμα
Σύμφωνα με τους ψυχολόγους, η ευγένεια βοηθά τους ανθρώπους να διαχειρίζονται τις κοινωνικές σχέσεις. Επηρεάζεται από παράγοντες όπως η κοινωνική θέση του συνομιλητή, η οικειότητα μεταξύ των ατόμων και το πόσο απαιτητικό είναι το αίτημα που διατυπώνεται.
Για παράδειγμα, όταν ζητάμε μια μεγάλη χάρη από κάποιον ή όταν απευθυνόμαστε σε έναν προϊστάμενο, συνήθως υιοθετούμε πιο ευγενικό ύφος. Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες μελέτες είχαν εξετάσει τον ρόλο του τόνου και της έντασης της φωνής. Η νέα έρευνα επικεντρώθηκε στην ταχύτητα της ομιλίας.
Πώς πραγματοποιήθηκε η μελέτη
Οι ερευνητές πραγματοποίησαν τέσσερα πειράματα. Στο πρώτο, 102 ενήλικες άκουσαν ηχογραφήσεις στα φινλανδικά, γλώσσα που δεν καταλάβαιναν. Οι επιστήμονες είχαν επιβραδύνει ή επιταχύνει τεχνητά την ταχύτητα της ομιλίας χωρίς να αλλάξουν τον τόνο της φωνής.
Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να ταξινομήσουν τα αποσπάσματα ως «ευγενικά και επίσημα» ή «ανεπίσημα και χαλαρά». Στο 75% των περιπτώσεων, οι πιο αργές ηχογραφήσεις θεωρήθηκαν πιο ευγενικές.
Οι άνθρωποι επιλέγουν συνειδητά πιο αργό ρυθμό
Σε επόμενα πειράματα, οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να φανταστούν ότι ζητούν μια μικρή χάρη από έναν άγνωστο. Όσοι έπρεπε να μιλήσουν με ευγενικό τρόπο δήλωσαν ότι θα μιλούσαν πιο αργά, ενώ όσοι υιοθετούσαν πιο χαλαρό ύφος θα μιλούσαν πιο γρήγορα. Περίπου το 80% των συμμετεχόντων ανέφερε ότι η ευγένεια συνδέεται με πιο αργή ομιλία, ενώ σε επαναληπτική δοκιμή το ποσοστό παρέμεινε υψηλό.
Η ευγένεια επιβραδύνει την ομιλία μας;
Στο τελευταίο πείραμα, 73 γυναίκες διάβασαν το ίδιο ακριβώς κείμενο, άλλες με οδηγία να είναι ευγενικές και άλλες να είναι πιο ανεπίσημες. Οι ερευνητές μέτρησαν τον χρόνο που χρειάστηκε κάθε συμμετέχουσα για να ολοκληρώσει την ανάγνωση.
Οι γυναίκες που μιλούσαν με ευγενικό τρόπο χρειάστηκαν κατά μέσο όρο 29,66 δευτερόλεπτα, ενώ εκείνες που μιλούσαν πιο χαλαρά 27,94 δευτερόλεπτα. Η διαφορά ήταν στατιστικά σημαντική, γεγονός που δείχνει ότι η επιβράδυνση της ομιλίας συμβαίνει φυσικά όταν προσπαθούμε να εκφράσουμε ευγένεια.
Η φωνή μας μπορεί να δείχνει συναισθήματα
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι ο ρυθμός της ομιλίας λειτουργεί ως ένα διακριτικό κοινωνικό σήμα. Χωρίς να το συνειδητοποιούμε, χρησιμοποιούμε την ταχύτητα της φωνής μας για να δείξουμε σεβασμό, τυπικότητα ή κοινωνική απόσταση. Παράλληλα, οι ακροατές αποκωδικοποιούν αυτό το μήνυμα σχεδόν αυτόματα.
Τα αποτελέσματα υποδηλώνουν ότι ακόμη και μικρές αλλαγές στον τρόπο που μιλάμε μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το πώς μας αντιλαμβάνονται οι άλλοι στις καθημερινές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις.
