Ο εγκέφαλος ίσως να διαδραματίζει μεγαλύτερο ρόλο στα εμφράγματα απ’ όσο πιστεύαμε μέχρι σήμερα. Επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο εντόπισαν ένα νευρικό μονοπάτι που τον συνδέει με το ανοσοποιητικό σύστημα και το οποίο θα μπορούσε, στο μέλλον, να οδηγήσει σε νέους τρόπους αντιμετώπισης των εμφραγμάτων.

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι η απενεργοποίηση συγκεκριμένων κυττάρων εντός αυτού του κυκλώματος επικοινωνίας φάνηκε να βελτιώνει εντυπωσιακά την έκβαση πειραματόζωων, στα οποία είχε προκληθεί πειραματικά έμφραγμα. «Ο τραυματισμός σχεδόν εξαφανίστηκε», ανέφερε χαρακτηριστικά ο νευροεπιστήμονας Δρ. Vineet Augustine, επικεφαλής της νέας μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Cell.

Πώς «επικοινωνούν» εγκέφαλος και ανοσοποιητικό;

Παρότι ο τρόπος με τον οποίο το νευρικό σύστημα «συνομιλεί» με το ανοσοποιητικό και επηρεάζει την καρδιά δεν είναι πάντα προφανής, η σχέση αυτή απασχολεί τους επιστήμονες εδώ και δεκαετίες. Ορισμένοι ερευνητές έχουν επικεντρωθεί στο πνευμονογαστρικό νεύρο (vagus nerve), μια μεγάλη δέσμη νευρικών ινών που μεταφέρει σήματα ανάμεσα στον εγκέφαλο και τα όργανα, ρυθμίζοντας την αναπνοή, την αρτηριακή πίεση, την πέψη και άλλες ακούσιες λειτουργίες.

Για την παρούσα μελέτη, οι ερευνητές αξιοποίησαν προηγμένα εργαλεία γενετικής και νευροεπιστήμης, προκειμένου να αποσαφηνίσει με μεγαλύτερη ακρίβεια πώς ο εγκέφαλος επικοινωνεί με την καρδιά και ποιος είναι ο ρόλος του στα εμφράγματα.

Το πείραμα που ανοίγει το δρόμο για μελλοντικές θεραπείες

Σύμφωνα με τα ευρήματα, το πνευμονογαστρικό νεύρο φαίνεται να μεταφέρει σήματα ανάμεσα στον εγκέφαλο και την καρδιά. Ο επικεφαλής της μελέτης αναφέρει ότι, κατά τη διάρκεια εμφράγματος σε πειραματόζωα, ορισμένοι νευρώνες του πνευμονογαστρικού (οι νευρώνες που εκφράζουν τον υποδοχέα TRPV1) φαίνεται να «τυλίγονται γύρω από το σημείο της βλάβης».

Όταν οι ερευνητές απενεργοποίησαν αυτήν την μικρή ομάδα νευρικών κυττάρων TRPV1, παρατήρησαν σημαντικές βελτιώσεις στην ικανότητα της καρδιάς να αντλεί αίμα και στα ηλεκτρικά σήματα που σχετίζονται με την συστολή της. Αν και τα ευρήματα χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση, τα αποτελέσματα παραμένουν ενθαρρυντικά.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η καλύτερη κατανόηση του κυκλώματος που συνδέει την καρδιά, τον εγκέφαλο και το ανοσοποιητικό σύστημα θα μπορούσε στο μέλλον να ανοίξει τον δρόμο για πιο στοχευμένες θεραπείες που μειώνουν τις επιπλοκές ενός εμφράγματος.