Ένα από τα πιο παρεξηγημένα πράγματα γύρω από την αυθεντικότητα είναι η ιδέα ότι για να είμαστε «αληθινοί», πρέπει να εμφανιζόμαστε πάντα και παντού με ακριβώς τον ίδιο τρόπο. Όμως η αυθεντικότητα δεν είναι ακαμψία.
Δεν σημαίνει να μιλάς στον προϊστάμενό σου όπως μιλάς στην κολλητή σου. Ούτε να εκφράζεσαι στο οικογενειακό τραπέζι όπως εκφράζεσαι όταν βρίσκεσαι μόνος σου με ένα σημειωματάριο. Η προσαρμογή στο πλαίσιο δεν είναι ψεύτικη συμπεριφορά. Είναι κοινωνική νοημοσύνη.
Η πραγματική αυθεντικότητα βρίσκεται αλλού: στο αν όλες αυτές οι εκδοχές του εαυτού σου συνδέονται με έναν κοινό εσωτερικό άξονα. Αν κάτω από τις διαφορετικές εκφράσεις υπάρχει μια αίσθηση συνέπειας, αξιών και νοήματος, τότε δεν «υποδύεσαι» πολλούς ανθρώπους. Είσαι απλώς ένας άνθρωπος με πολλές ζωντανές πλευρές. Και αυτό είναι υγιές.
Δεν είμαστε το ίδιο πρόσωπο στα 5, στα 25 και στα 50. Αυθεντικότητα σημαίνει να έχεις το θάρρος να αποδεχτείς την αλλαγή σου και να προσαρμόζεσαι στα νέα σου δεδομένα χωρίς να υποκρίνεσαι.
Η ψυχική ευελιξία: Το κλειδί για αυθεντικότητα και ανθεκτικότητα
Τα τελευταία χρόνια, όλο και περισσότεροι ψυχολόγοι συνδέουν την ψυχική ευεξία όχι μόνο με το να έχουμε σαφή αίσθηση εαυτού, αλλά και με το να έχουμε ευέλικτη αίσθηση εαυτού.
Εδώ συναντάμε την έννοια της ψυχολογικής ευελιξίας (psychological flexibility), που βρίσκεται στον πυρήνα σύγχρονων θεραπευτικών προσεγγίσεων όπως η Acceptance and Commitment Therapy (ACT).
Η ψυχολογική ευελιξία περιγράφει την ικανότητά μας να:
- προσαρμοζόμαστε στις απαιτήσεις της στιγμής,
- αντέχουμε δύσκολα συναισθήματα χωρίς να καταρρέουμε,
- αλλάζουμε οπτική όταν χρειάζεται,
- ενσωματώνουμε νέες εμπειρίες χωρίς να διαλύεται η αίσθηση του εαυτού μας.
Άνθρωποι με μεγαλύτερη ψυχολογική ευελιξία τείνουν να αναφέρουν λιγότερο άγχος, χαμηλότερα επίπεδα κατάθλιψης και καλύτερη προσαρμογή σε περιόδους στρες.
Και εδώ οι πολλαπλές ταυτότητες λειτουργούν σαν πολύτιμος σύμμαχος.
Γιατί όταν ξέρεις ότι δεν είσαι μόνο αυτό που συνέβη σήμερα στη δουλειά, μόνο η σχέση που τελείωσε, μόνο ο ρόλος που κλονίστηκε, μόνο η απόφαση που δεν βγήκε — τότε η αποτυχία δεν μετατρέπεται τόσο εύκολα σε υπαρξιακή ετυμηγορία.
Η ανθεκτικότητα, τελικά, δεν είναι μόνο το να «αντέχεις».
Είναι το να μπορείς να μετακινείσαι, να ανασυνθέτεις, να συνεχίζεις.
