Η επιδημία Έμπολα που έχει προκαλέσει πάνω από 130 θανάτους στην ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό πιθανότατα ξεκίνησε πριν από δύο μήνες χωρίς να γίνει αντιληπτή, ανακοίνωσε την Πέμπτη ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, προειδοποιώντας ότι το ξέσπασμα θα επιδεινωθεί.
Η επιδημία του σπάνιου ιού Μπουντιμπούγκιο, ενός από τους τέσσερις ιούς Έμπολα που προσβάλλουν τον άνθρωπο, εξέπληξε τους επιδημιολόγους με τη σιωπηλή εξάπλωσή της σε πυκνοκατοικημένες περιοχές, κάτι που έκανε δύσκολο το έργο της ιχνηλάτησης επαφών και απομόνωσης των ασθενών.
Ο ΠΟΥ είχε νωρίτερα κάνει λόγο για «κρίσιμο κενό ανίχνευσης τεσσάρων εβδομάδων» από το πρώτο ύποπτο κρούσμα μέχρι την εργαστηριακή επιβεβαίωση της επιδημίας.
«Οι έρευνες βρίσκονται σε εξέλιξη για να διαπιστωθεί πότε και πού ακριβώς ξεκίνησε αυτή η έξαρση», δήλωσε η Αναϊς Λεγκάντ, τεχνικός αξιωματούχος του ΠΟΥ για ιογενείς απειλές, μιλώντας σε δημοσιογράφους στη Γενεύη. «Λαμβάνοντας υπόψη την κλίμακα της επιδημίας, εκτιμούμε ότι πιθανότατα ξεκίνησε πριν από δύο μήνες».
Αν και το Κονγκό έχει περάσει στο παρελθόν 16 επιδημίας Έμπολα, οι αρμόδιοι φορείς διαμαρτύρονται ότι δεν έχουν πρόσβαση σε βασικές προμήθειες, από παυσίπονα και μάσκες μέχρι τις μοτοσικλέτες που χρησιμοποιούνται για την ιχνηλάτηση επαφών.
Μέχρι στιγμής έχουν αναφερθεί περίπου 600 πιθανά κρούσματα και 139 θάνατοι που πιθανώς οφείλονται στη λοίμωξη, δήλωσε από τη Γενεύη ο γενικός διευθυντής του ΠΟΥ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγιέσους.
Στο Κονγκό έχουν επιβεβαιωθεί με εργαστηριακές εξετάσεις 51 κρούσματα, ενώ στη γειτονική Ουγκάντα δύο κρούσματα.
Η Επιτροπή Έκτακτων Καταστάσεων του ΠΟΥ συναντήθηκε την Τρίτη και επιβεβαίωσε ότι η επιδημία αποτελεί κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία σε διεθνές επίπεδο, όχι όμως πανδημία.
Η επιδημία επιβεβαιώθηκε την Παρασκευή και το Σαββατοκύριακο ο ΠΟΥ κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, η πρώτη φορά που προχωρά σε αυτή την κίνηση χωρίς γνωμοδότηση των εμπειρογνωμόνων του, λόγω της ανάγκης ταχείας παρέμβασης.
«Ο ΠΟΥ αξιολογεί τον κίνδυνο της επιδημίας ως υψηλό σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο και χαμηλό σε παγκόσμιο επίπεδο» ανέφερε ο Τέντρος.
Συμβάν υπερμετάδοσης
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, η θνητότητα του ιού Μπουντιμπούγκιο φτάνει το 40%. Σε αντίθεση με ό,τι ισχύει για τον πιο κοινό ιό του Ζαΐρ, εμβόλιο δεν υπάρχει και τα διαγνωστικά μέσα είναι περιορισμένα.
Ο ιός του Ζαΐρ προκάλεσε τη μεγαλύτερη καταγεγραμμένη επιδημία Έμπολα το 2014-2016, όταν σκότωσε περισσότερους από 11.000 ανθρώπους στην Αφρική.
Ήταν η πρώτη φορά που ο Έμπολα προκάλεσε επιδημίες σε πόλεις και ανιχνεύθηκε εκτός Αφρικής, με εισαγόμενα κρούσματα σε ΗΠΑ, Ισπανία, Βρετανία και Ιταλία.
Σύμφωνα με ειδικούς του οργανισμού, δύο υποψήφια εμβόλια εξετάζονται για χρήση στη νέα επιδημία, όμως για την έγκρισή του εκτιμάται ότι θα απαιτηθούν τρεις με εννέα μήνες.
«Απόλυτη προτεραιότητά μας είναι τώρα να εντοπίσουμε όλες τις υπάρχουσες αλυσίδες μετάδοσης … αυτό θα μας επιτρέψει στη συνέχεια να διαπιστώσουμε πραγματικά την κλίμακα της έξαρσης και να μπορέσουμε να παρέχουμε φροντίδα», δήλωσε o Τσίκουε Ιχεκουέζου, επικεφαλής εκτάκτων αναγκών του ΠΟΥ.
O πρώτος θάνατος στο Κονγκό αναφέρθηκε στις 20 Απριλίου. Ειδικοί του ΠΟΥ εκτιμούν ότι μετά τον θάνατο ακολούθησε κάποιο συμβάν υπερμετάδοσης, είτε σε κηδεία είτε σε κάποια υποδομή υγείας.
Η συγκέντρωση κόσμου στις κηδείες θυμάτων είναι γνωστό ότι έχει διευκολύνει τη διασπορά του ιού.
Την Δευτέρα, το Reuters ανέφερε ότι η αντιμετώπιση της επιδημίας καθυστερούσε λόγω λαθών, όπως τον μη επανέλεγχο των δειγμάτων που έβγαιναν αρνητικά στον ιό του Ζαΐρ.
Μεταξύ των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων είναι ένας αμερικανός γιατρός που εργαζόταν στο Κονγκό και μεταφέρθηκε σε καραντίνα στη Γερμανία, όπως ανακοίνωσε την Τετάρτη το γερμανικό υπουργείο Υγείας.
Μαζί του στην καραντίνα βρίσκονται οι σύζυγος και τα τέσσερα παιδιά του που βρίσκονταν μαζί τους στο Κονγκό, αν και μέχρι στιγμής δεν έχει διευκρινιστεί αν εμφανίζουν συμπτώματα.
Ένας δεύτερος αμερικανός γιατρός που ήρθε σε επαφή με ασθενή μεταφέρεται τώρα από την Ουγκάντα σε νοσοκομείο της Πράγας, ανακοίνωσε την Τετάρτη η Τσεχία.
Η αμερικανική κυβέρνηση ανέφερε ότι θα διαθέσει αρχικά 13 εκατ. δολάρια για την αντιμετώπιση της επιδημίας και θα βοηθήσει στο στήσιμο 50 κλινικών στο Κονγκό.
Ορισμένοι ειδικοί, σημειώνει το Reuters, πιστεύουν ότι η καθυστέρηση στην ανίχνευση της επιδημίας είναι αποτέλεσμα των περικοπών που ανακοίνωσαν οι ΗΠΑ και άλλες μεγάλες χώρες στην παροχή διεθνούς οικονομικής βοήθειας.
