Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Psychophysiology παρέχει στοιχεία για τη σύνδεση αναπνοής με την υγεία του εγκεφάλου. Συγκεκριμένα, δείχνει ότι ο τρόπος με τον οποίο αναπνέει κάποιος κατά τον διαλογισμό μπορεί να επιδρά σε βιολογικούς δείκτες που σχετίζονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
Η εν λόγω έρευνα δείχνει ότι ο διαλογισμός ενσυνειδητότητας που συνοδεύεται από εσκεμμένα αργή αναπνοή μειώνει τα επίπεδα κάποιων συγκεκριμένων πρωτεϊνών στο αίμα που συνδέονται με τη συγκεκριμένη νόσο. Αντίθετα, η πρακτική της ενσυνειδητότητας χωρίς αργή αναπνοή μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα αυτών των πρωτεϊνών.
Πώς αναπτύσσεται το Αλτσχάιμερ
Η νόσος Αλτσχάιμερ χαρακτηρίζεται σωματικά από τη συσσώρευση πλακών βήτα-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο. Οι πλάκες αυτές σχηματίζονται από τη συνάθροιση πεπτιδίων βήτα-αμυλοειδούς, τα οποία είναι οι πρωτεΐνες που παράγονται φυσιολογικά ως παραπροϊόν της κυτταρικής δραστηριότητας.
Όταν τα πεπτίδια αυτά παράγονται σε μεγάλες ποσότητες ή δεν απομακρύνονται αποτελεσματικά, μπορεί να συσσωρευτούν και να διαταράξουν τη λειτουργία του εγκεφάλου. Η μείωση της παραγωγής ή της συσσώρευσης αυτών των πρωτεϊνών αποτελεί βασικό στόχο της προληπτικής ιατρικής.
Οι επιστήμονες έχουν δείξει ότι ο διαλογισμός μπορεί να επιβραδύνει τη γήρανση του εγκεφάλου και να μειώσει τον κίνδυνο άνοιας. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν ήταν σαφές ποιο ακριβώς στοιχείο του διαλογισμού προκαλεί αυτά τα πιθανά οφέλη.
Διαλογισμός και οφέλη για Αλτσχάιμερ
Ορισμένες πρακτικές δίνουν έμφαση στη νοητική εκπαίδευση και την εστίαση της προσοχής, ενώ άλλες επικεντρώνονται στη σωματική χαλάρωση και στον έλεγχο της αναπνοής.
Οι επικεφαλής της μελέτης επιχείρησαν να διαχωρίσουν αυτούς τους παράγοντες. Τονίζουν ότι όταν είμαστε χαλαροί, με την εισπνοή αυξάνεται ο καρδιακός ρυθμός και με την εκπνοή μειώνεται. Όταν αναπνέουμε πιο αργά, αυτές οι διακυμάνσεις γίνονται μεγαλύτερες.
Στην έρευνα, διαπιστώθηκε ότι οι καθημερινές συνεδρίες αργής αναπνοής, οι οποίες αυξάνουν αυτές τις καρδιακές διακυμάνσεις, τείνουν να μειώνουν τα επίπεδα βήτα-αμυλοειδούς στο αίμα.
Η αργή αναπνοή αποτελεί βασικό στοιχείο ορισμένων μορφών διαλογισμού, αλλά όχι όλων. Οι ερευνητές ήθελαν να εξετάσουν αν η αργή αναπνοή κατά τον διαλογισμό μειώνει περισσότερο τα επίπεδα βήτα-αμυλοειδούς σε σύγκριση με τον διαλογισμό χωρίς έλεγχο της αναπνοής.
Τι έδειξε η μελέτη
Στη μελέτη συμμετείχαν 89 υγιείς νεαροί ενήλικες ηλικίας 18-35 ετών. Η επιλογή νέων ατόμων έγινε, ώστε να μελετηθούν φυσιολογικές αλλαγές πριν εμφανιστούν αλλοιώσεις λόγω ηλικίας. Κανείς από τους συμμετέχοντες δεν είχε προηγούμενη εμπειρία διαλογισμού. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν τυχαία σε τρεις ομάδες για μία εβδομάδα:
- Ομάδας ενσυνειδητότητας με αργή αναπνοή
- Ομάδα ενσυνειδητότητα με φυσιολογική αναπνοή
- Ομάδα ελέγχου
Οι δύο ενεργές ομάδες εξασκούνταν 20 λεπτά, δύο φορές την ημέρα, για 7 ημέρες. Πριν και μετά την εβδομάδα λήφθηκαν δείγματα αίματος. Με βάση τα αποτελέσματα, εκτιμάται ότι η αργή αναπνοή ενεργοποιεί το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα, το οποίο φαίνεται να μειώνει την παραγωγή ή να ενισχύει την απομάκρυνση του βήτα-αμυλοειδούς.
