Έχετε παρατηρήσει πόσο όμορφα νιώθετε όταν κλείνετε ένα ταξίδι, οργανώνετε μια έξοδο με φίλους ή προγραμματίζετε κάτι που σας ενθουσιάζει; Ακόμη κι αν το γεγονός απέχει εβδομάδες ή μήνες, η διάθεσή σας φαίνεται να αλλάζει σχεδόν αμέσως. Δεν είναι ιδέα σας. Σύμφωνα με την επιστήμη, η ανυπομονησία, η προσμονή ενός ευχάριστου γεγονότος μπορεί να ενισχύσει την ευτυχία και την ψυχική ευεξία εξίσου ή ακόμη περισσότερο από την ίδια την εμπειρία.
Η χαρά της προσμονής
Οι περισσότεροι πιστεύουμε ότι η ευτυχία βρίσκεται στη στιγμή που ζούμε μια όμορφη εμπειρία. Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι ένα μεγάλο μέρος της χαράς προέρχεται από αυτό που συμβαίνει πριν από το γεγονός. Όταν περιμένουμε κάτι θετικό, ο εγκέφαλός μας αρχίζει να «ταξιδεύει» στο μέλλον. Φανταζόμαστε εικόνες, συναισθήματα και εμπειρίες, δημιουργώντας ένα αίσθημα ενθουσιασμού και αισιοδοξίας. Έτσι, δεν απολαμβάνουμε μόνο το ταξίδι ή τη συνάντηση με φίλους. Απολαμβάνουμε και την αναμονή τους.
Ο εγκέφαλος λατρεύει τα μελλοντικά σχέδια
Οι ερευνητές έχουν διαπιστώσει ότι όταν σκεφτόμαστε ένα ευχάριστο γεγονός που πρόκειται να συμβεί, ενεργοποιούνται περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την ανταμοιβή, το κίνητρο και τη θετική σκέψη. Αυτό σημαίνει ότι το να σχεδιάζουμε κάτι όμορφο δεν είναι απλώς μια πρακτική διαδικασία. Είναι μια δραστηριότητα που μπορεί να βελτιώσει τη διάθεσή μας και να μας γεμίσει ενέργεια. Ίσως γι’ αυτό πολλοί άνθρωποι αισθάνονται ενθουσιασμό μόλις κλείσουν αεροπορικά εισιτήρια ή οργανώσουν μια εκδρομή, πολύ πριν φτάσει η ημέρα της αναχώρησης.
Το πιο ενδιαφέρον εύρημα είναι ότι δεν χρειάζονται μεγάλα ή ακριβά σχέδια για να απολαύσουμε τα οφέλη της προσμονής. Ένα δείπνο με αγαπημένα πρόσωπα, μια βόλτα στη θάλασσα το Σαββατοκύριακο ή ένα μάθημα γιόγκα που περιμένετε με ανυπομονησία μπορούν να προσφέρουν την ίδια ψυχολογική ώθηση.
Ανυπομονησία: Μια φυσική «ένεση» αισιοδοξίας
Στις περιόδους άγχους και πίεσης, το να υπάρχει κάτι ευχάριστο στον ορίζοντα λειτουργεί σαν ψυχολογικό αντίβαρο. Ένα προγραμματισμένο ταξίδι, μια συνάντηση με φίλους ή ακόμη και μια μικρή προσωπική ανταμοιβή μπορούν να μας βοηθήσουν να διαχειριστούμε πιο αποτελεσματικά τις απαιτήσεις της καθημερινότητας. Η ανυπομονησία μάς δίνει έναν λόγο να κοιτάμε μπροστά και να θυμόμαστε ότι η ζωή δεν αποτελείται μόνο από υποχρεώσεις και ευθύνες.
Ισορροπία και ενσυνειδητότητα
Παρότι ο προγραμματισμός μπορεί να αυξήσει την ευτυχία, οι ειδικοί τονίζουν ότι δεν πρέπει να μετατρέπεται σε φυγή από το παρόν. Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο να ανυπομονείτε για κάτι και στο να πιστεύετε ότι θα είστε ευτυχισμένοι μόνο όταν συμβεί. Η πραγματική ευεξία προέρχεται από την ισορροπία: να απολαμβάνετε τη σημερινή στιγμή ενώ παράλληλα δημιουργείτε όμορφα σχέδια για το μέλλον.
Το μυστικό του «έξυπνου» προγραμματισμού
Οι ψυχολόγοι μιλούν για τον λεγόμενο «παραγωγικό προγραμματισμό» (“productive planning”). Πρόκειται για σχέδια που συνδέονται με τις προσωπικές μας αξίες και όσα έχουν πραγματικά σημασία για εμάς. Αν για παράδειγμα δίνετε προτεραιότητα στις ανθρώπινες σχέσεις, ίσως μια συνάντηση με φίλους να σας προσφέρει μεγαλύτερη ικανοποίηση από ένα ακριβό ταξίδι. Αν η υγεία είναι σημαντική για εσάς, η εγγραφή σε ένα πρόγραμμα άσκησης μπορεί να αποτελέσει μια πηγή καθημερινού ενθουσιασμού.
Όταν τα σχέδιά μας αντανακλούν αυτό που πραγματικά είμαστε, η προσμονή αποκτά μεγαλύτερη αξία. Γιατί πολλές φορές η ευτυχία δεν βρίσκεται μόνο στον προορισμό, αλλά και στη διαδρομή μέχρι να φτάσουμε εκεί.
