Μπορεί ο τρόπος που αντιμετωπίζουμε το μέλλον να επηρεάζει όχι μόνο τη διάθεσή μας αλλά και την υγεία του εγκεφάλου μας; Μια νέα μακροχρόνια μελέτη έρχεται να προσθέσει ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο σε αυτό το ερώτημα. Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα υψηλότερα επίπεδα αισιοδοξίας φαίνεται να συνδέονται με καλύτερη γνωστική λειτουργία και χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας.

Οι ερευνητές παρακολούθησαν περισσότερους από 9.000 ηλικιωμένους ενήλικες και διαπίστωσαν ότι όσοι δήλωναν μια πιο αισιόδοξη στάση απέναντι στη ζωή, εμφάνιζαν συνολικά καλύτερες επιδόσεις σε δείκτες που σχετίζονται με τη γνωστική υγεία.

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η αισιοδοξία προστατεύει από την άνοια. Πρόκειται για μια συσχέτιση και όχι για μια σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Ωστόσο, τα ευρήματα έρχονται να προστεθούν σε ένα διαρκώς αυξανόμενο σώμα ερευνών που δείχνει ότι ο τρόπος με τον οποίο σκεφτόμαστε το μέλλον μπορεί να έχει ευρύτερη επίδραση στην υγεία και την καθημερινή μας λειτουργικότητα.

Τι σημαίνει πραγματικά να είμαστε αισιόδοξοι;

Στην ψυχολογία, η αισιοδοξία περιγράφεται περισσότερο ως η τάση να πιστεύουμε ότι το μέλλον παραμένει ανοιχτό σε θετικές εξελίξεις και ότι οι δυσκολίες δεν είναι απαραίτητα μόνιμες. Δεν είναι αφέλεια αλλά ένας τρόπος να παραμένουμε ενεργοί απέναντι στη ζωή.

Προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει την αισιοδοξία με καλύτερη ψυχική και σωματική υγεία, μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα, μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης καταθλιπτικών συμπτωμάτων αλλά και μεγαλύτερη ικανότητα προσαρμογής έπειτα από δύσκολες εμπειρίες.

Η αισιοδοξία μπορεί να καλλιεργηθεί

Ένα από τα πιο ενθαρρυντικά στοιχεία της σύγχρονης έρευνας είναι ότι η αισιοδοξία δεν φαίνεται να είναι αποκλειστικά θέμα προσωπικότητας.

Αντίθετα, υπάρχουν πρακτικές που μπορούν να ενισχύσουν σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε το μέλλον.

Φανταστείτε την καλύτερη πιθανή εκδοχή του εαυτού σας

Μια από τις τεχνικές που έχουν μελετηθεί είναι η άσκηση του «καλύτερου πιθανού εαυτού».

Η ιδέα είναι απλή: αφιερώστε λίγα λεπτά και φανταστείτε τον εαυτό σας στο μέλλον, σε μια περίοδο κατά την οποία κάποια σημαντικά πράγματα έχουν εξελιχθεί όπως ελπίζετε. Πώς θα είναι η ζωή σας; Τι θα έχετε καταφέρει; Πώς θα νιώθετε; Στη συνέχεια, καταγράψτε αυτή την εικόνα όσο πιο συγκεκριμένα μπορείτε.

Ο στόχος δεν είναι να φαντασιωνόμαστε μια τέλεια ζωή αλλά να υπενθυμίζουμε στον εαυτό μας ότι υπάρχουν ακόμη δυνατότητες.

Δοκιμάστε να μιλάτε στον εαυτό σας λίγο πιο όμορφα

Ένας ακόμη τρόπος να ενισχύσουμε την αισιοδοξία είναι η αυτοσυμπόνια.

Την επόμενη φορά που θα περνάτε μια δύσκολη περίοδο:

  • αναγνωρίστε αυτό που νιώθετε χωρίς να το κρίνετε,
    • υπενθυμίστε στον εαυτό σας ότι είναι ανθρώπινο να δυσκολεύεται,
    • μιλήστε του με την ίδια καλοσύνη που θα μιλούσατε σε έναν φίλο.

Μην υποτιμάτε την ευγνωμοσύνη

Η ευγνωμοσύνη δεν σημαίνει να βλέπουμε τα πάντα θετικά. Σημαίνει να εκπαιδεύουμε την προσοχή μας ώστε να παρατηρεί όσα μας υποστηρίζουν.

Δοκιμάστε:

  • να ξεκινάτε τη μέρα σκεπτόμενοι κάτι που περιμένετε με χαρά,
    • να κάνετε μικρές παύσεις μέσα στην ημέρα για να αναγνωρίζετε κάτι ευχάριστο,
    • να σημειώνετε το βράδυ τρία πράγματα που εκτιμήσατε μέσα στη μέρα.

Δεν χρειάζεται να είναι μεγάλα. Μια κουβέντα, μια ήρεμη στιγμή, ένα αίσθημα ανακούφισης μπορεί να είναι αρκετά.

Η αισιοδοξία ίσως τελικά δεν είναι αυτό που νομίζουμε

Το πιο ενδιαφέρον μήνυμα αυτής της έρευνας ίσως δεν είναι ότι η αισιοδοξία συνδέεται με την υγεία του εγκεφάλου αλλά ότι δεν χρειάζεται να περιμένουμε να μας έρθει. Μπορούμε να την καλλιεργήσουμε — όχι αγνοώντας όσα μας δυσκολεύουν αλλά επιλέγοντας να συνεχίσουμε να βλέπουμε ότι υπάρχουν ακόμη πράγματα που αξίζει να περιμένουμε.