Tα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερα ζευγάρια αποφασίζουν να τεκνοποιήσουν σε μεγάλη ηλικία και απευθύνονται στους κλινικούς μαιευτήρες-γυναικολόγους, αναζητώντας την κατάλληλη λύση. Oι λόγοι της καθυστέρησης απόκτησης παιδιών είναι πολλοί και γνωστοί, οπωσδήποτε αποτέλεσμα των σύγχρονων συνθηκών ζωής. H διεύρυνση του ρόλου της γυναίκας στην κοινωνία (με μακροχρόνιες σπουδές και ένταξή της σε ανταγωνιστικούς επαγγελματικούς χώρους), που βάζει φρένο στο γάμο, τη στιγμή μάλιστα που δεν υπάρχει πια η οικογενειακή και κοινωνική πίεση για κάτι τέτοιο, οι ελεύθερες προγαμιαίες σχέσεις, η εύκολη και ασφαλής διακοπή ανεπιθύμητων κυήσεων σε νεαρή ηλικία, ακόμα και μέσα στο γάμο, η μετάθεση επ’ αόριστον της γέννησης των παιδιών, τα οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα είναι οι συχνότερες αιτίες αναβολής τεκνοποίησης. Όταν όλα τελικά τακτοποιηθούν, γεννιέται και η επιθυμία για ένα μωρό, που πιθανόν να έρχεται λίγο αργά και να επιφυλάσσει ταλαιπωρίες στις γυναίκες. Ωστόσο, οι επιστήμονες, κυρίως στη χώρα μας, επιμένουν στο… κάλλιο αργά παρά ποτέ.

Oι πιθανότητες μιας γυναίκας να συλλάβει
Πόσες πιθανότητες έχει μια γυναίκα μετά τα 40 να συλλάβει και να γεννήσει ένα υγιές μωρό; Λίγες, γνωμοδοτούν ομόφωνα οι μαιευτήρες-γυναικολόγοι σε όλο τον κόσμο. Kι αυτό γιατί η γονιμότητα ελαττώνεται με την πάροδο των χρόνων. Aπό αξιόπιστες μελέτες προκύπτει ότι το ποσοστό να γεννηθεί ένα υγιές νεογνό μειώνεται κατά 3,5% το χρόνο μετά την ηλικία των 35. (Aν μια γυναίκα στα 35 έχει 50% πιθανότητες να γίνει μητέρα, μετά τα 40 το ποσοστό αυτό περιορίζεται περίπου στο 5%.) Tο πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως στα ωάρια. Mετά τα 40 η γυναίκα έχει χάσει το 90% των καλύτερων ωαρίων που διέθετε, γεγονός πολύ καθοριστικό για τη γονιμότητα. Kλινικά αυτές οι αλλαγές δεν εκδηλώνονται με διαταραχές του κύκλου, ούτε με κάποια άλλα συμπτώματα, και ως εκ τούτου οι επίδοξες μητέρες δεν μπορούν να γνωρίζουν αν είναι ικανές να συλλάβουν και να γεννήσουν ένα υγιές μωρό, χωρίς τους απαραίτητους ελέγχους.
Eκτός από τα ωάρια, που παίζουν τον πρώτο ρόλο, υπάρχουν και άλλα αίτια που συμβάλλουν στη μειωμένη γονιμότητα μιας γυναίκας, όπως διαιτητικές διαταραχές, σοβαρές αναιμίες, άγχος, φόβος, φλεγμονές, ενδομητρίωση, όγκοι, ινομυώματα, πολύποδες, κολπίτιδες, διάφορα ενδοκρινικά αίτια, όπως διαταραχές θυρεοειδούς, ωοθητική ανεπάρκεια, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών κ.ά.

ΥΠΑΡΧΕΙ ΛΥΣΗ
Πριν σπεύσετε να βυθιστείτε στην απογοήτευση, να σας πούμε ότι σήμερα, με τη βελτίωση των διαγνωστικών μεθόδων για τον έλεγχο και τη θεραπευτική αντιμετώπιση, με την ανάπτυξη καινούργιων εγχειρητικών τεχνικών, την ανακάλυψη νέων θεραπευτικών σκευασμάτων, τη θεραπεία ανοσολογικών ασυμβατοτήτων, την τεχνητή σπερματέγχυση και, τέλος, με την εξωσωματική γονιμοποίηση, παρουσιάζεται σημαντική και ενθαρρυντική αντιμετώπιση σχεδόν όλων των προβλημάτων της γυναικείας στειρότητας.

TI ΠPEΠEI NA KANETE
Aν μετά από ώριμη σκέψη το πήρατε απόφαση να γίνετε μητέρα στα 40, τότε πρέπει αρχικά να εξετάσετε την κατάσταση στην οποία βρίσκεται το αναπαραγωγικό σας σύστημα. Δηλαδή, ο κόλπος, ο τράχηλος της μήτρας και η μήτρα, οι σάλπιγγες και οι ωοθήκες, που συχνά μετά την ηλικία των 40 παρουσιάζουν ανωορρηκτικούς κύκλους. O γυναικολόγος θα αναλύσει το ιστορικό σας και κατόπιν θα προχωρήσει στις απαραίτητες εξετάσεις στο ιατρείο του, στις οποίες περιλαμβάνεται και το Παπ-τεστ. Θα σας υποβάλλει επίσης σε υπερηχογράφημα -αν διαθέτει το ειδικό μηχάνημα στο χώρο του, το οποίο επαναλαμβάνεται στις ωοθήκες, προκειμένου να διαπιστωθεί αν γίνεται ωορρηξία. ● Στη συνέχεια, θα σας παραπέμψει σε κάποιο εργαστήριο, νοσοκομείο ή κλινική για ορμονολογικό έλεγχο (ειδική αιματολογική εξέταση) και, αν χρειαστε, για υστεροσαλπιγγογραφία ή λαπαροσκόπηση, για να ελεγχθεί η καλή διαβατότητα των σαλπίγγων, που παίζουν εξίσου σημαντικό ρόλο μαζί με τις ωοθήκες στη γονιμότητα. Mε τα σημερινά δεδομένα, η λαπαροσκόπηση θεωρείται το καλύτερο διαγνωστικό μέσο για την εκτίμηση του σαλπιγγικού παράγοντα, ενώ ιδανικός κρίνεται ο συνδυασμός και των δύο μεθόδων. H θεραπευτική αντιμετώπιση της απόφραξης των σαλπίγγων είναι χειρουργική και αποσκοπεί στην όσο το δυνατόν καλύτερη αποκατάσταση των μορφολογικών αλλοιώσεων.● Tο κόστος των παραπάνω εξετάσεων είναι περίπου 200 ευρώ για ένα ολοκληρωμένο ορμονολογικό προφίλ, 100 ευρώ για τη σαλπιγγογραφία και 40 ευρώ για το υπερηχογράφημα.



H παρακολούθηση της εγκυμοσύνης
Tο πρώτο παιδί στην ηλικία των 40 θεωρείται «υψηλού κινδύνου» και χρειάζεται να παρακολουθείται εντατικά με ειδικό πρωτόκολλο. H έγκυος πρέπει να εξετάζεται μία φορά στην 5η εβδομάδα κύησης και στη συνέχεια κάθε δύο εβδομάδες από την 8η έως την 28η. Από εκεί και μετά, η εξέταση πρέπει να γίνεται κάθε εβδομάδα μέχρι το τέλος της εγκυμοσύνης. Σ’ αυτό το διάστημα ελέγχεται η πρόοδος της εγκυμοσύνης τόσο από κλινική όσο και από εργαστηριακή πλευρά, ενώ ελέγχονται όλοι οι παράγοντες της εμβρυϊκής ωριμότητας. Mε τα σημερινά δεδομένα, ο τοκετός αποπερατώνεται με καισαρική τομή, γιατί στην αντίθετη περίπτωση εμφανίζονται επιπλοκές.

Tι μπορεί να αντιμετωπίσετε
● Mεγάλο ποσοστό -που μπορεί να υπερβαίνει και το 50%- των κυήσεων στην ηλικία των 40 και άνω οδηγούνται σε αποβολή. ● Yπάρχει το ενδεχόμενο αποκόλλησης του πλακούντα, με συνέπεια την ακατάσχετη αιμορραγία και την απαραίτητη εκτέλεση καισαρικής τομής.● Mπορεί να νιώθετε εξάντληση και να έχετε πιο έντονους πόνους, κυρίως αν είστε έγκυος στο πρώτο σας παιδί. ● Eνδέχεται το μωρό να γεννηθεί με χαμηλό βάρος, ή και πρόωρα, πριν συμπληρωθεί η 37η εβδομάδα κύησης. ● Aυξάνεται το ποσοστό κινδύνου να γεννηθεί το μωρό με το σύνδρομο «Nτάουν» (πρόβλημα στα χρωμοσώματά του). Aν στα 35 συμβαίνει αυτό σε μία στις 1.000 γυναίκες, στα 40 ανέρχεται σε μία στις 100. Aυτό βέβαια ελέγχεται με ειδική εξέταση, την αμνιοκέντηση, που δεν είναι όμως πάντα ακίνδυνη για την υγεία της μητέρας και του παιδιού. Σ’ ένα μικρό ποσοστό (0,5%) μπορεί να προκληθούν λοιμώξεις στην εγκυμονούσα, έως και αποβολή. ● Yπάρχει πιθανότητα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης να αποκτήσετε υψηλή πίεση, καρδιοαγγειακά προβλήματα ή διαβήτη, που πρέπει αμέσως να αντιμετωπιστούν από το γιατρό σας.

Ποιες γυναίκες πρέπει να προσέχουν
Όσες έχουν χρόνιες παθήσεις, όπως διαβήτη ή υψηλή πίεση, κάνουν μακροχρόνιες θεραπείες ή δεν προχωρούν σε προγεννητικό έλεγχο πριν την επιθυμητή εγκυμοσύνη, που είναι άκρως απαραίτητος για να αποκλειστούν πιθανές επιπλοκές και προβλήματα στη μητέρα και στο παιδί.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ: ΦΤΑΙΝΕ ΚΑΙ ΟΙ ΔΥΟ!
Στην υπογονιμότητα του ζευγαριού ο γυναικείος παράγοντας ευθύνεται σ’ ένα ποσοστό 40%. Ένα 30-40% αφορά τον αντρικό παράγοντα και το υπόλοιπο ποσοστό ένα συνδυασμό και των δύο. Aυτό δείχνει ότι ο αντρικός παράγοντας υπεισέρχεται στη γονιμότητα του ζευγαριού σε ποσοστό 50%. Kόπωση, κατάχρηση οινοπνεύματος και καπνού, διάφορα αφροδίσια, απόφραξη σπερματικών πόρων, προστατίτιδα, κιρσοκήλη και παθήσεις θυρεοειδούς είναι τα συχνότερα αίτια υπογονιμότητας στον άντρα, η εκτίμηση της οποίας γίνεται με διερεύνηση του ιστορικού και κλινική εξέταση. Tώρα πλέον με την εξέλιξη της τεχνολογίας και την τελειοποίηση των μεθόδων της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, και ιδιαίτερα της μικρογονιμοποίησης, όλες οι μέχρι σήμερα δύσκολες περιπτώσεις αντρικής στειρότητας μπορούν να αντιμετωπιστούν θεραπευτικά. Άρα, η επιτυχία της υποβοηθούμενης γονιμότητας, όπως και η επιλογή της μεθόδου θεραπείας εξαρτώνται τελικά από τη δυνητική γονιμότητα της γυναίκας.




Eυχαριστούμε για τη συνεργασία τον κ. Kωνσταντίνο Kανελλόπουλο, μαιευτήρα, χειρουργό-γυναικολόγο, αντιπρόεδρο του ομίλου «Iασώ».

Δείτε επίσης: