Όταν σκέφτομαι τα χρόνια που έχουν περάσει μέχρι σήμερα στη ζωή μου, οι αναμνήσεις μου είναι άμεσα συνδεδεμένες με τους φίλους που έκανα στην κάθε περίοδό της. Η Λία, ο Γιώργος, η Πηνελόπη, η Στύλια, η Δώρα, ο Ευθύμης, η Μαρία, η Φωτεινή, η Μυρτώ μπορεί να είναι απλώς ονόματα που δεν σημαίνουν τίποτε για έναν άλλον άνθρωπο, για μένα όμως είναι τα πιο στέρεα στηρίγματά μου, οι συνοδοιπόροι μου, οι άνθρωποι στους οποίους βασίζομαι, με τους οποίους μοιράζομαι χαρές, λύπες, αγωνίες, σχέδια και όνειρα. Οι φίλοι μου είναι η οικογένεια που έχω επιλέξει. Παρά το γεγονός ότι είμαι από τους τυχερούς εκείνους ανθρώπους που στην οικογένειά τους έχουν ανθρώπους που είναι και φίλοι τους εκτός από συγγενείς τους, δεν θα μπορούσα ποτέ να σκεφτώ τη ζωή μου χωρίς τους φίλους μου. 

Τι εστί φιλία
Η έναρξη και η διατήρηση της φιλίας στηρίζεται στην αμοιβαία αποδοχή της μοναδικότητας του άλλου, την ειλικρινή επικοινωνία και την αλληλοκατανόηση. Απαιτεί προσπάθεια, αλλά προσφέρει όλη τη συναισθηματική υποστήριξη που χρειάζεται κανείς για να νιώθει ότι μοιράζεται τη ζωή του.

Οικογένεια: Οι πρώτοι φίλοι
Οι ξαδέρφες μου ήταν οι πρώτες μου συνειδητές φίλες. Άλλωστε, όπως εξηγούν και οι ειδικοί, οι πρώτοι μας φίλοι εμφανίζονται στη ζωή μας περίπου στα τρία μας χρόνια και πολύ συχνά προέρχονται από το οικογενειακό περιβάλλον, το φιλικό περιβάλλον των γονιών μας και τη γειτονιά μας. Η αλήθεια είναι ότι τα αδέρφια και τα ξαδέρφια μας μπορούν να αντικαταστήσουν τους φίλους, ειδικά στα πρώτα χρόνια της ζωής μας, εφόσον βέβαια ταιριάζουν οι ηλικίες μας και τα ενδιαφέροντά μας. Έτσι, έβλεπα τις ξαδέρφες μου τα Σαββατοκύριακα και κάθε απόγευμα έπαιζα με την Αναστασία, με την οποία γίναμε φίλες επειδή μέναμε στην ίδια πολυκατοικία. 

Στο σχολείο: Οι φίλοι που επιλέγουμε
Στο νηπιαγωγείο, όπου τα παιδιά συνειδητοποιούν ότι οι άνθρωποι λειτουργούν καλύτερα σε ομάδες ή σε δυάδες και ότι είναι ανάγκη να επικοινωνούμε και να βρισκόμαστε σε διάδραση με τους άλλους, γνώρισα την Πηνελόπη και την Ειρήνη. Περνάγαμε τη φάση που προτιμούσαμε τα κορίτσια από τα αγόρια, καθώς, όπως εξηγούν και οι ειδικοί, είναι πολύ συνηθισμένο σε αυτήν την ηλικία τα παιδιά να επιλέγουν φίλους του ίδιου φύλου με εκείνα. Αργότερα, μετά τα 6 χρόνια, τα παιδιά συμπεριλαμβάνουν και άτομα του αντίθετου φύλου στα παιχνίδια τους, χωρίς όμως ακόμα να έχουν ανεπτυγμένο το ερωτικό ενδιαφέρον.

Στην Εφηβεία: Απαραίτητοι οι φίλοι
Στην εφηβεία οι φιλίες είναι απαραίτητες, γιατί οι έφηβοι έχουν απόλυτη ανάγκη να νιώθουν ότι μοιράζονται τις ανησυχίες, τους έρωτες και όλες τις αλλαγές που τους συμβαίνουν με συνομήλικους ανθρώπους που τους καταλαβαίνουν απόλυτα και όχι βέβαια με τους γονείς τους, που σε αυτήν τη φάση είναι οι «εχθροί» τους. Η Μαίρη, η Στύλια και η Δανάη ήταν οι καινούργιες μου φίλες όταν πια πήγα στο γυμνάσιο.

Στο πανεπιστήμιο: Φίλοι για μια ζωή
Όταν μπήκα στο πανεπιστήμιο, είχα ήδη πολλούς φίλους. Νόμιζα ότι στη ζωή μου δεν χωρούσαν άλλοι. Η Δώρα, η Λία, η Μυρτώ, η Γωγώ  και ο Γιώργος έγιναν από τους σημαντικότερους ανθρώπους στη ζωή μου και εξακολουθούν να είναι ακόμα και τώρα. Οι ειδικοί εξηγούν ότι η σημασία των φίλων των φοιτητικών χρόνων είναι εξέχουσα. Πρόκειται για τους ανθρώπους με τους οποίους έχουμε τα ίδια ενδιαφέροντα, πολλές κοινές εμπειρίες και περνάμε μαζί την καθημερινότητά μας. 

Αποκτούμε νέους φίλους μέχρι τα γεράματα
Στα τριάντα μου πια νόμιζα ότι δεν θα κάνω άλλους φίλους, ότι είχα πλέον αρκετούς, ότι μεγάλωσα. Έκανα λάθος. Τα κορίτσια από το περιοδικό, με τα οποία περάσαμε τόσα πολλά χρόνια καθημερινά μαζί, μοιραστήκαμε χαρές και λύπες, παντρευτήκαμε και κάναμε παιδιά την ίδια περίοδο, κέρδισαν με τη σειρά τους μία σημαντική θέση στη ζωή μου. Άλλωστε, οι ειδικοί εξηγούν ότι δεν σταματάμε ποτέ να κάνουμε φίλους. Σε κάθε κύκλο της ζωής μας είναι πιθανό να συναντήσουμε ανθρώπους που εκτιμούμε, συμπαθούμε και ταιριάζουμε. Βέβαια, μεγαλώνοντας μπορεί να αλλάξουμε και να κάνουμε φίλους ευκολότερα, επειδή ξέρουμε καλύτερα τι μας αρέσει, ή αντίθετα δυσκολότερα, επειδή γινόμαστε πιο επιλεκτικοί. Αυτό που επίσης συχνά συμβαίνει είναι λόγω των συνθηκών της ζωής, του περιορισμένου χρόνου μας και των πολλών μας υποχρεώσεων να παρατηρήσουμε ότι μειώνεται ο αριθμός των φίλων μας ή ότι περνάμε λιγότερο χρόνο μαζί τους. 

Ανδρες-γυναίκες: Μπορούν να γίνουν φίλοι;
Πολλοί αναρωτιούνται κατά πόσον υπάρχει φιλία μεταξύ αγοριών και κοριτσιών ή αργότερα μεταξύ ανδρών και γυναικών και οι ειδικοί απαντούν ότι αυτό είναι εφικτό εφόσον είναι απενοχοποιημένο το ερωτικό κομμάτι. Προς το τέλος της εφηβείας μου απέκτησα τους κολλητούς μου, τον Δημοσθένη, τον Δημήτρη και τον Ευθύμη. Όσο κι αν αγαπούσα τις γυναίκες φίλες μου, οι άνδρες δεν έπαυαν να είναι ιδιαίτερα σημαντικοί. Μέσα από τα μάτια τους μπορούσα να βλέπω την οπτική του άλλου φύλου. Οι επιστήμονες εξηγούν ότι η φιλία μεταξύ ανδρών και γυναικών ευνοείται κυρίως στα μαθητικά, εφηβικά και φοιτητικά χρόνια. Αργότερα είναι πιο πιθανό να πλησιάσουμε άτομα του αντίθετου φύλου επειδή υπάρχει κατά βάθος ερωτικό ενδιαφέρον. Παρ’ όλα αυτά, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι δεν είναι καθόλου απίθανο μια φιλία, εφόσον υπάρχει ήδη η καλή επικοινωνία και η εξοικείωση, να οδηγήσει σε μια πολύ καλή ερωτική σχέση. Θα πρέπει, βέβαια, να υπάρχει και χημεία, που είναι άλλωστε η διαφορά ανάμεσα στη φιλία και τον ερωτικό δεσμό. 

ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗ δρ. ΝΑΤΑΛΙΑ ΚΟΥΤΡΟΥΛΗ, MSc, ψυχολόγο υγείας, με εκπαίδευση στη Γνωσιακή Ψυχοθεραπεία και τη Συμβουλευτική, διευθύντρια στο Κέντρο Εφαρμοσμένης Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής.