Οι στόχοι υπάρχουν για να τους πετυχαίνουμε. Όμως, η επιμονή σε έναν λάθος στόχο μπορεί να οδηγήσει σε άγχος, λένε ορισμένοι επιστήμονες. Θα μπορούσε το να εγκαταλείψουμε ή να τροποποιήσουμε έναν στόχο να είναι πιο υγιές; Ο Ιανουάριος είναι συχνά μια περίοδος απολογισμού. Οι αποφάσεις για τη νέα χρονιά συναντούν τη μελαγχολία της επιστροφής στη δουλειά και την αποφασιστικότητα ότι φέτος «κάτι θα αλλάξει».
Στόχοι και τροποποίηση
Σύμφωνα με την επιστήμη, ένα «restart» μπορεί να είναι ακριβώς αυτό που χρειαζόμαστε, καθώς τα δεδομένα δείχνουν πως το να εγκαταλείψουμε έναν στόχο -ή έστω να τον τροποποιήσουμε- μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη ευτυχία.
Η απόφαση να αφήσουμε κάτι πίσω μας μπορεί να είναι δύσκολη, λέει ο επικεφαλής σχετικής έρευνας, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Human Behaviour, όμως, όταν οι άνθρωποι παίρνουν τη συγκεκριμένη απόφαση, συχνά αυτό έχει θετικές επιπτώσεις στην ευημερία τους.
Η εν λόγω έρευνα βασίζεται σε 235 ήδη δημοσιευμένες επιστημονικές μελέτες και εξέτασε πώς οι άνθρωποι αποδεσμεύονται από στόχους, επαναδεσμεύονται ή τους προσαρμόζουν όταν αντιμετωπίζουν εμπόδια και αλλαγές στις συνθήκες ζωής. Το «κυρίαρχο κοινωνικό αφήγημα» είναι ότι η επιμονή είναι το «κλειδί» της επιτυχίας, αλλά δεν είναι απαραίτητο να πιεζόμαστε, αν κάτι δεν μας βγαίνει.
Αναμφίβολα, υπάρχει κάποια αλήθεια στο ότι η επιτυχία έρχεται με την επιμονή, γιατί, αν δεν επιμείνουμε σε κάτι, μπορεί να μην καταφέρουμε ποτέ τίποτα. Ωστόσο, κάποιες φορές η επιμονή δεν οδηγεί σε επιτυχία αλλά σε απογοήτευση, δυστυχία και παραμέληση άλλων τομέων της ζωής.
Πότε αρχίζουμε να έχουμε πρόβλημα επειδή επιμένουμε;
Οι επιστήμονες έχουν αποδείξει ότι η προσκόλληση σε έναν λάθος στόχο μπορεί να οδηγήσει σε στρες, άγχος και κατάθλιψη, ενώ το να απομακρυνθούμε από έναν στόχο, να τον τροποποιήσουμε ή να βρούμε έναν νέο μπορεί να βελτιώσει την ψυχική μας υγεία.
Στόχοι και εμμονικό πάθος
Τα προβλήματα εμφανίζονται όταν το πάθος για έναν στόχο γίνεται εμμονικό. Ενώ τα άτομα με αρμονικό πάθος μπορούν να συμμετέχουν πλήρως και σε άλλους τομείς της ζωής τους, διατηρώντας παράλληλα βαθύ ενθουσιασμό για τον στόχο τους, το εμμονικό πάθος χαρακτηρίζεται από αδυναμία να σταματήσουν να σκέφτονται τον στόχο, ακόμη και όταν δεν εργάζονται ενεργά για αυτόν.
Η έρευνα έχει δείξει ότι το είδος του πάθους που έχει κάποιος για έναν στόχο είναι καθοριστικό για το αν θα συνεχίσει να τον επιδιώκει. Το εμμονικό πάθος οδηγεί τους ανθρώπους να κυνηγούν έναν στόχο ακόμη κι όταν τους βλάπτει, ενώ το αρμονικό πάθος επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία. Επίσης, το εμμονικό πάθος συχνά καλλιεργείται όταν ένα σημαντικό πρόσωπο στη ζωή μας μάς πιέζει, μας δελεάζει ή μας ενθαρρύνει να επιδιώξουμε έναν στόχο, ενώ οι άνθρωποι με αρμονικό πάθος συνήθως έχουν επιλέξει οι ίδιοι τον στόχο τους.
