Μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Research in Personality αποκαλύπτει ότι οι ναρκισσιστές μπορούν να είναι ιδιαίτερα πειστικοί όταν μιλούν, αλλά αποτυγχάνουν να εντυπωσιάσουν όταν προσπαθούν να πείσουν μέσω γραπτού λόγου.
Οι άνθρωποι με μεγαλοπρεπή ναρκισσισμό, δηλαδή με έντονα εγωκεντρικά και μεγαλοπρεπή χαρακτηριστικά, συχνά πιστεύουν ότι μπορούν να πείσουν οποιονδήποτε για οτιδήποτε. Η εν λόγω μελέτη δείχνει ότι αυτό μπορεί πράγματι να ισχύει, αλλά κυρίως όταν επικοινωνούν προφορικά.
Τι είναι ο «μεγαλοπρεπής ναρκισσισμός»
Τα άτομα που έχουν υψηλά επίπεδα μεγαλοπρεπή ναρκισσισμού χαρακτηρίζονται από:
- Υπερβολική αυτοπεποίθηση
- Γοητεία
- Ανάγκη για θαυμασμό
- Επιθυμία για κοινωνική υπεροχή
Τα άτομα αυτά συχνά κάνουν εξαιρετική πρώτη εντύπωση και αναλαμβάνουν ηγετικούς ρόλους, κυρίως χάρη στο χάρισμά τους στη δημόσια ομιλία.
Γιατί διαφέρει η ομιλία από τη γραφή για τους ναρκισσιστές;
Οι ερευνητές εξέτασαν αν τα άτομα με υψηλό μεγαλοπρεπή ναρκισσισμό είναι πράγματι τόσο πειστικά όσο πιστεύουν. Η έρευνα βασίστηκε σε δύο γνωστά «μονοπάτια» πειθούς:
- Περιφερειακή οδός πειθούς: Όταν ακούμε έναν ομιλητή, συχνά επηρεαζόμαστε από επιφανειακά στοιχεία όπως αυτοπεποίθηση, εμφάνιση και ενθουσιασμό.
- Κεντρική οδός πειθούς: Όταν διαβάζουμε ένα κείμενο, έχουμε χρόνο να επεξεργαστούμε λογικά τα επιχειρήματα και να αξιολογήσουμε τη συνοχή και τη δύναμή τους.
Η γραφή απαιτεί κατανόηση της οπτικής του άλλου και κριτική σκέψη. Τα άτομα με έντονο ναρκισσισμό συχνά παρουσιάζουν χαμηλότερη γνωστική ενσυναίσθηση, δηλαδή έχουν δυσκολία να κατανοήσουν με ακρίβεια τις σκέψεις και τα συναισθήματα των άλλων.
Τι έδειξε η έρευνα για τους ναρκισσιστές
Η μελέτη περιλάμβανε πειράματα βασισμένα σε:
Προφορική πειθώ. Φοιτητές εκφώνησαν σύντομες ομιλίες σχετικά με το πώς θα μπορούσε το πανεπιστήμιό τους να βελτιώσει την ακαδημαϊκή και κοινωνική ζωή. Οι φοιτητές με υψηλό ναρκισσισμό δήλωσαν εξαιρετικά βέβαιοι ότι ήταν πειστικοί. Οι ακροατές συμφώνησαν σε μεγάλο βαθμό. Οι πιο εγωκεντρικοί ομιλητές αξιολογήθηκαν ως ελαφρώς πιο πειστικοί από τους υπόλοιπους. Μιλούσαν για περισσότερη ώρα και οι μεγαλύτερες ομιλίες θεωρήθηκαν πιο πειστικές.
Γραπτή πειθώ. Στην έρευνα, εκατοντάδες ενήλικες κλήθηκαν να γράψουν σύντομα πειστικά δοκίμια για κοινωνικά θέματα. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα άτομα με υψηλό ναρκισσισμό δεν αφιέρωσαν περισσότερο χρόνο στη συγγραφή. Δεν έγραψαν μεγαλύτερα κείμενα. Ήταν εξίσου βέβαιοι ότι τα δοκίμιά τους ήταν εξαιρετικά. Οι αναγνώστες αξιολόγησαν τα δοκίμιά τους ως λιγότερο πειστικά από των άλλων. Ούτε η αλλαγή θέματος, ούτε η ύπαρξη χρηματικού βραβείου βελτίωσε την απόδοσή τους. Το χάσμα μεταξύ αυτοπεποίθησης και πραγματικής απόδοσης ήταν ιδιαίτερα μεγάλο. Χωρίς τη φυσική παρουσία, τον τόνο φωνής και τον ενθουσιασμό, οι αδυναμίες στη λογική και στη συνοχή των επιχειρημάτων έγιναν εμφανείς.
Γιατί συμβαίνει αυτό;
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα άτομα αυτά βασίζονται στη γοητεία και στην παρουσία τους. Στη γραφή όμως:
- Απαιτείται δομημένη σκέψη
- Χρειάζεται προσαρμογή στο κοινό
- Δεν υπάρχει «χαρισματική παρουσία» για να καλύψει τα λογικά κενά
Έτσι, τα επιχειρήματά των ναρκισσιστών καταρρέουν χωρίς την υποστήριξη της προσωπικής τους εικόνας. Ναι μεν κερδίζουν εντυπώσεις όταν μιλούν, αλλά χάνουν αξιοπιστία όταν γράφουν!
