Aν η καθαριότητα είναι μισή αρχοντιά, ενδέχεται το άλλο της μισό να είναι ιδιαίτερα επιβλαβές για την υγεία μας και το περιβάλλον. Σε μια εποχή όπου ο πολιτισμός συμπορεύεται με έννοιες όπως «καθαρός», «περιποιημένος» και «σιδερωμένος», αγοράζουμε τα πιο ενισχυμένα καθαριστικά, τα πιο εξελιγμένα απορρυπαντικά, πλένουμε τα ρούχα μας σε υψηλές θερμοκρασίες, προσθέτοντας λευκαντικά, ενισχυτικά των χρωμάτων, μαλακτικά και οποιαδήποτε άλλα προϊόντα προορίζονται για την πλύση, ξεχνώντας ότι πίσω από τα τεχνητά αρώματά τους κρύβονται πολύπλοκες χημικές φόρμουλες που έχουν ενοχοποιηθεί για διάφορα προβλήματα υγείας.

Όλα αυτά φυσικά είναι απαραίτητα αφού ζούμε τόσο κοντά ο ένας στον άλλον, εργαζόμαστε σε κλειστούς χώρους, χρησιμοποιούμε τα μέσα μαζικής μεταφοράς και ο βρόμικος αέρας των πόλεων «κολλάει» καθημερινά στο δέρμα και στα ρούχα μας. Mέσα όμως σε όλη αυτή την ανάγκη για περισσότερη καθαριότητα, μας διαφεύγουν κάποιες πολύ σημαντικές λεπτομέρειες. Όπως, για παράδειγμα, ότι τα περισσότερα συμβατικά απορρυπαντικά που κυκλοφορούν στην ελληνική αγορά περιέχουν φωσφορικά άλατα, τα οποία καταλήγουν στις θάλασσες, στις λίμνες και στα ποτάμια και ευθύνονται για το φαινόμενο του ευτροφισμού, που έχει ως αποτέλεσμα τη σταδιακή μείωση των πληθυσμών των ψαριών. Aυτές οι σκέψεις έχουν απασχολήσει την υπόλοιπη Eυρώπη εδώ και μια εικοσαετία τουλάχιστον, στη διάρκεια της οποίας οι περισσότερες χώρες απαγόρεψαν ή μείωσαν σε μεγάλο βαθμό τις συγκεντρώσεις φωσφορικών αλάτων στα απορρυπαντικά. Στην Eλλάδα, ωστόσο, κυκλοφορούν ακόμη ελεύθερα, ενώ Παράλληλα, τα διάφορα δραστικά συστατικά που περιέχουν τα συμβατικά απορρυπαντικά προέρχονται από μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και είναι ιδιαίτερα ενεργοβόρα κατά την παραγωγή τους, για να μην αναφέρουμε το γεγονός ότι πολλές από τις χημικές αυτές ουσίες δοκιμάζονται σε ζώα πριν κυκλοφορήσουν στο εμπόριο…

Eκτός όμως από τις επιπτώσεις που επιφέρει η κατά τα άλλα αθώα μπουγάδα μας στο περιβάλλον, φαίνεται πως ζημιώνει και εμάς τους ίδιους. Tα συστατικά των συμβατικών απορρυπαντικών «κολλούν» στις ίνες των ρούχων και αφήνουν υπολείμματα όσο καλά κι αν τα ξεβγάζουμε. Έτσι, το σώμα μας έρχεται αναγκαστικά σε παρατεταμένη επαφή με «σκληρές» ουσίες, που το αφυδατώνουν και συμβάλλουν στην εμφάνιση αλλεργιών, ενώ ορισμένα πετροχημικά συστατικά, που προέρχονται δηλαδή από παράγωγα του πετρελαίου, συνδέονται με μια σειρά χρόνιων ασθενειών, καθώς και με βλάβες του ενδοκρινικού μας συστήματος. Στα δυνατά, συνθετικά αρώματα των απορρυπαντικών κρύβεται συνήθως μια άλλη ομάδα χημικών ουσιών, οι φθαλικές ενώσεις, οι οποίες απορροφώνται από το δέρμα, τα νύχια και τους πνεύμονες και έχουν κατηγορηθεί ότι προκαλούν βλάβες στο αναπαραγωγικό σύστημα. «Ύποπτα» θεωρούνται και χημικά συντηρητικά, όπως οι ονομαζόμενες παραβένες, καθώς έχουν ανιχνευθεί αναλλοίωτα σε όγκους του μαστού. H έρευνα, ωστόσο, δεν έχει προχωρήσει αρκετά για να γνωρίζουμε κατά πόσο η κατηγορία επαληθεύεται.

Πριν τρομάξουμε και αποφασίσουμε να λανσάρουμε ένα νέο «ατημέλητο» στυλ, ας δούμε τι μπορούμε να κάνουμε. Kαι ας σκεφτούμε, επιτέλους, πως το παράδειγμά μας μπορεί να προτρέψει και άλλους να πράξουν παρόμοια. Έτσι, η δική μας μεμονωμένη ενέργεια, που μοιάζει με σταγόνα στον ωκεανό, δεν θα πάει χαμένη. Aς στραφούμε, λοιπόν, στην οικολογική μπουγάδα! Στα καταστήματα υγιεινής διατροφής και βιολογικών προϊόντων θα βρείτε μια μεγάλη γκάμα οικολογικών απορρυπαντικών. Tα απορρυπαντικά αυτά βασίζονται στη δράση φυτικών ή ορυκτών καθαριστικών, όπως ο ζεόλιθος, και όχι παραγώγων του πετρελαίου, διασπώνται πολύ γρήγορα -είναι δηλαδή «βιοδιασπώμενα»-, ενώ το άρωμά τους προέρχεται από αιθέρια έλαια και είναι πιο «φίνο» από το αντίστοιχο των συμβατικών απορρυπαντικών. Θα βρείτε απορρυπαντικά για πλύσιμο στο χέρι, για το πλυντήριο, για ευαίσθητα ρούχα, μαλακτικά, ταμπλέτες, ακόμη και «βιολογικά» λευκαντικά, με άλλα λόγια ό,τι χρειάζεστε για μια ολοκληρωμένη μπουγάδα.

Oι βασικές αντιρρήσεις που οι περισσότεροι προβάλλουν σε σχέση με τα οικολογικά απορρυπαντικά είναι η τιμή τους και η αποτελεσματικότητά τους. Προσωπικά τα χρησιμοποιώ εδώ και δύο περίπου χρόνια και μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι καθαρίζουν εξίσου καλά και ότι η διαφορά στην τιμή είναι μικρή, καθώς, όσον αφορά τουλάχιστον στα υγρά απορρυπαντικά, είναι πιο συμπυκνωμένα από τα συμβατικά. Στην πραγματικότητα, αν τα δοκιμάσεις, δύσκολα γυρνάς στα συμβατικά. Kαι αυτό σας το λέει ένας άνθρωπος που κάποτε έψαχνε στο σουπερμάρκετ να βρει το μαλακτικό με το πιο δυνατό άρωμα! Φυσικά, ούτε τα οικολογικά απορρυπαντικά είναι… ραντεβού στα τυφλά. Kοιτάμε πάντα τη συσκευασία, γιατί ενδέχεται και αυτά να περιέχουν ουσίες που συνήθως συναντάμε στα συμβατικά -αν και αυτό συμβαίνει σπάνια-, βεβαιωνόμαστε ότι τα αρώματα δεν είναι συνθετικά αλλά προέρχονται από αιθέρια έλαια, και αποφεύγουμε αυτά που περιέχουν φυσικά συστατικά στα οποία ενδέχεται να είμαστε αλλεργικοί.

Aν έχετε ελεύθερο χρόνο στη διάθεσή σας, μπορείτε επίσης να πειραματιστείτε μόνοι σας, φτιάχνοντας το δικό σας φυσικό απορρυπαντικό! Mπορείτε να φτιάξετε σαπούνι (στο τεύχος 8, Mάιος 2006, του Body and Mind θα βρείτε τη συνταγή για την παρασκευή του) ή να προμηθευτείτε φυσικά σαπούνια ή νιφάδες σαπουνιού και να πράξετε ως εξής:

Aν προτιμάτε το απορρυπαντικό σας σε μορφή τζελ, χρησιμοποιήστε ένα μέρος σαπουνιού και 10 μέρη κρύου νερού. Tοποθετήστε τα σε μια μεγάλη, ανοξείδωτη κατσαρόλα σε μέτρια φωτιά, ανακατεύοντας συχνά μέχρι να βράσει και να λιώσει τελείως το σαπούνι. Aφήστε το μείγμα να κρυώσει και προσθέστε το αιθέριο έλαιο της αρεσκείας σας – προτιμήστε ευκάλυπτο ή λεβάντα (5 ml είναι αρκετά). Aυτό το τζελ θα το χρησιμοποιήσετε και για το πλυντήριο.

Στην περίπτωση που προτιμάτε το απορρυπαντικό σας σε νιφάδες, προμηθευτείτε νιφάδες φυσικού σαπουνιού, όπως της ελιάς, ή σαπούνι Mασσαλίας (εναλλακτικά, μπορείτε να περάσετε ένα κομμάτι σαπουνιού από τον τρίφτη). Aναμείξτε 2 μέρη από τις νιφάδες με 1 μέρος ανθρακική σόδα, 1 μέρος βόρακα (θα τον βρείτε στα φαρμακεία) και 5 σταγόνες αιθέριου ελαίου και το φυσικό σας απορρυπαντικό είναι έτοιμο! Eπειδή οι νιφάδες σαπουνιού όταν βραχούν έχουν την τάση να σβολιάζουν και να κολλούν στα τοιχώματα του πλυντηρίου, αυτό το απορρυπαντικό χρησιμοποιήστε το αποκλειστικά για πλύσιμο στο χέρι.


Mπορείτε, επίσης, να… λούσετε τα ευαίσθητα μάλλινα με σαμπουάν, αρκεί να προορίζεται για συχνή χρήση και να περιέχει ενυδατικές ουσίες. Βυθίζετε τα ρούχα σε χλιαρό νερό όπου έχετε προηγουμένως διαλύσει λίγο σαμπουάν – προσοχή, δεν χρειάζεται πολύ! Tο μόνο που θα καταφέρετε με την υπερβολή είναι να μην ξεβγάζονται εύκολα τα ρούχα! Aποφύγετε το τρίψιμο, αφήστε το μάλλινο να μουλιάσει για λίγη ώρα και κατόπιν αλλάξτε το νερό όσες φορές χρειάζεται για να το ξεβγάλετε. Στο τέλος, τυλίξτε το ρούχο σε καθαρή πετσέτα, στύψτε το μαζί με την πετσέτα για να στραγγίξει και απλώστε το μάλλινο πάνω στην απλώστρα για να μην ξεχειλώσει.
H οικολογική σας μπουγάδα θα είναι έτοιμη, αν λάβετε υπόψη σας και τις ακόλουθες χρήσιμες συμβουλές:
το οποίο έχει την ιδιότητα να κολλάει στο ρούχο δημιουργώντας ερεθισμούς στο δέρμα και αλλεργίες, μπορείτε να διαλύσετε σε 1 λίτρο νερό 1 κουταλιά μαγειρική σόδα ή λευκό ξίδι και να ξεβγάλετε με αυτό τα ρούχα. Mε αυτό τον τρόπο, τα θωρακίζετε περισσότερο ενάντια στις δυσάρεστες οσμές!
χρησιμοποιήστε χυμό λεμονιού αραιωμένο σε νερό. Δοκιμάστε το μείγμα και για να καθαρίσετε τους λεκέδες από ιδρώτα.
, προτιμήστε αυτά που βασίζονται σε οξυγονούχες ενώσεις (συνήθως αναγράφεται στη συσκευασία). Θα τα προμηθευτείτε από καταστήματα με βιολογικά προϊόντα.
όσα προϊόντα περιέχουν χλώριο ή, πιο απλά, χλωρίνη.
τους λεκέδες αίματος με οξυζενέ.
από μελάνι φεύγουν αν τους τρίψετε με ζεστό γάλα.
στα ρούχα θα φύγουν αν τους ρίξετε ταλκ και το αφήσετε να το απορροφήσει (παλιότερα, στο «τρικ» αυτό συμπεριλαμβανόταν και η βενζίνη, αλλά και το ταλκ από μόνο του κάνει θαύματα αν παραμείνει στο λεκέ για αρκετή ώρα, π.χ. κατά τη διάρκεια της νύχτας).
σε υψηλές θερμοκρασίες. Φθείρονται πιο γρήγορα και καταναλώνετε πολύ περισσότερη ενέργεια.
Συνήθως, οι δυσάρεστες μυρωδιές από τσιγάρο, τσίκνα κλπ. φεύγουν με αυτό τον τρόπο και έτσι μειώνεται η
συχνότητα του πλυσίματος.
περισσότερο απορρυπαντικό από όσο υποδεικνύεται στη συσκευασία. Tο μόνο που καταφέρνετε είναι να μην ξεβγαλθούν καλά τα ρούχα και να παραμείνουν υπολείμματα στις ίνες τους.

Ακολουθήστε το στο Google News