Για τους σαραντάρηδες, η κακή ποιότητα ύπνου, όπως η δυσκολία στο να αποκοιμηθούν ή να κοιμηθούν συνεχόμενα, συνδέεται με την επιδείνωση της εγκεφαλικής υγείας, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε επιταχυνόμενη γήρανση του εγκεφάλου.
Κι αν ο καλός ύπνος στη δεκαετία των 40 είναι το «κλειδί» για την επιβράδυνση της γήρανσης του εγκεφάλου; Αυτό ακριβώς αποκαλύπτει μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Neurology, με το ενδιαφέρον των ερευνητών για την επίδραση του ύπνου στην υγεία μου να αυξάνεται συνεχώς.
Ποια είναι τα ευρήματα της μελέτης;
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η κακή ποιότητα ύπνου στην ηλικία των 40 ετών μπορεί να γεράσει τον εγκέφαλο κατά 3 χρόνια. Για να καταλήξουν σε αυτό το συμπέρασμα, οι επιστήμονες παρακολούθησαν μια ομάδα 589 συμμετεχόντων, με μέση ηλικία τα 40 έτη. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ένα ερωτηματολόγιο σχετικά με την ποιότητα του ύπνου τους στην αρχή της μελέτης, και έπειτα από πέντε χρόνια.
Διαταραγμένος ύπνος: Καθοριστικός παράγοντας στη γήρανση του εγκεφάλου
Η μελέτη εντόπισε έξι βασικά σημάδια διαταραγμένου ύπνου:
- Λίγες ώρες ύπνου
- Κακή ποιότητα ύπνου
- Δυσκολία στο να κοιμηθούμε
- Συχνές αφυπνίσεις κατά τη διάρκεια της νύχτας
- Πρόωρη αφύπνιση
- Υπνηλία/κόπωση κατά τη διάρκεια της ημέρας
Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν σε τρεις ομάδες:
- 70% παρουσίαζαν 1 ή καθόλου διαταραχές
- 22% είχαν 2 με 3 διαταραχές
- 8% εμφάνιζαν 4 ή περισσότερες
Δεκαπέντε χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης, οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου (MRI). Οι εικόνες αναλύθηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, η οποία εκτίμησε τη βιολογική ηλικία του εγκεφάλου κάθε ατόμου.
Τι έδειξαν τα αποτελέσματα;
Αφού λήφθηκαν υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο, η υπέρταση και ο διαβήτης, οι ερευνητές παρατήρησαν τα εξής:
- Άτομα με 2-3 διαταραχές ύπνου είχαν εγκέφαλο που φαινόταν κατά 1,6 έτη γηραιότερος σε σχέση με όσους κοιμόντουσαν καλά.
- Σε όσους είχαν 4 ή περισσότερες διαταραχές, η διαφορά έφτανε τα 2,6 έτη.
Η Clémence Cavaillès, επικεφαλής της μελέτης, υπενθυμίζει ότι οι διαταραχές ύπνου έχουν ήδη συσχετιστεί με εξασθένιση των γνωστικών λειτουργιών και της μνήμης, αυξάνοντας έτσι τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας. Επισημαίνει ότι η έρευνα τους, βασισμένη σε εγκεφαλικές απεικονίσεις, δείχνει πως η κακή ποιότητα ύπνου μπορεί να επιταχύνει τη γήρανση του εγκεφάλου κατά 3 χρόνια, ήδη από τα 40.
Οι 4 πιο επικίνδυνες διαταραχές ύπνου για πρόωρη γήρανση του εγκεφάλου
Η μελέτη κατέληξε στο ότι τέσσερις συγκεκριμένες διαταραχές ύπνου συνδέονται περισσότερο με επιταχυνόμενη γήρανση:
- Μη αναζωογονητικός ύπνος
- Δυσκολία στον ύπνο
- Συχνές νυχτερινές αφυπνίσεις
- Πρόωρη αφύπνιση το πρωί
Η επίμονη παρουσία αυτών των προβλημάτων για διάστημα άνω των πέντε ετών φάνηκε να επιδρά σημαντικά στην ηλικιακή εικόνα του εγκεφάλου.