Στις ταινίες πριν πέσουν οι τίτλοι τέλους όλα… τακτοποιούνται. Κάποιος αποχαιρετά τη δουλειά του με λόγια ευγνωμοσύνης. Ένα ζευγάρι που χωρίζει ανταλλάσσει λόγια αμοιβαίας εκτίμησης. Η κάμερα απομακρύνεται αργά. Η μουσική είναι ανεβαστική. Στην πραγματική ζωή, το τέλος μιας συνεργασίας ή σχέσης δεν εξελίσσεται πάντα τόσο ήρεμα και ευχάριστα.
Οι χωρισμοί συνήθως μοιάζουν περισσότερο με άβολες σιωπές, μισοειπωμένες προτάσεις, θυμό που δεν ξέρουμε πώς να διαχειριστούμε. Με πόρτες που κλείνουν απότομα ή με μηνύματα που δεν απαντήθηκαν ποτέ. Πολλοί άνθρωποι δεν νιώθουν ότι «ολοκληρώνουν» κάτι. Νιώθουν ότι απλώς επιβιώνουν από αυτό.
Και αυτό δεν οφείλεται σε έλλειψη ωριμότητας. Οφείλεται, σε μεγάλο βαθμό, στο πώς είναι φτιαγμένο το ανθρώπινο νευρικό σύστημα.
Η σύνδεση δεν είναι επιλογή, είναι βιολογική ανάγκη
Ο ανθρώπινος εγκέφαλος αναπτύσσεται μέσα στη σχέση. Από τη βρεφική ηλικία, η εγγύτητα με άλλους ανθρώπους ρυθμίζει την αναπνοή, τον καρδιακό ρυθμό, τα επίπεδα στρες. Η αίσθηση ασφάλειας δεν είναι αφηρημένη ιδέα, είναι σωματική εμπειρία.
Αυτή η ανάγκη συνεχίζει στην ενήλικη ζωή να επηρεάζει φιλίες, ερωτικές σχέσεις, συνεργασίες, ακόμη και την εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας.
Όταν ένας δεσμός αρχίζει να διαλύεται, το σώμα συχνά αντιδρά πριν το μυαλό προλάβει να το «εξηγήσει». Ενεργοποιούνται συστήματα συναγερμού: αυξάνεται η κορτιζόλη, η προσοχή «στενεύει», η σκέψη γίνεται πιο απόλυτη.
Αυτός είναι ο λόγος που πολλά τέλη συνοδεύονται από πανικό, άρνηση, εμμονική σκέψη ή έντονη ανάγκη να κατηγορηθεί κάποιος. Ο οργανισμός αντιλαμβάνεται απώλεια σύνδεσης ως πιθανή απειλή.
Μετά το τέλος… το χάος!
Σε στιγμές αποχωρισμού, οι άνθρωποι τείνουν ασυνείδητα να αναζητούν έλεγχο. Ο πιο γρήγορος τρόπος να τον αποκτήσουν είναι να απλοποιήσουν την ιστορία:
«Έφταιγε μόνο ο άλλος».
«Όλα ήταν λάθος εξαρχής».
«Δεν σήμαινε τίποτα».
Αυτές οι αφηγήσεις προσφέρουν πρόσκαιρη ανακούφιση. Μειώνουν την πολυπλοκότητα και, μαζί της, τον πόνο. Όμως συχνά στερούν από το άτομο τη δυνατότητα να αναγνωρίσει τι πραγματικά έδωσε και τι πραγματικά πήρε από μια εμπειρία.
Μπορείς να αντέξεις δύο αλήθειες ταυτόχρονα;
Αυτή η σχέση είχε αξία.
Αυτή η σχέση δεν μπορεί να συνεχιστεί.
Το ένα δεν ακυρώνει το άλλο. Όχι επειδή ήταν όλα όμορφα. Αλλά επειδή ήταν αληθινά.
Στη φύση, τίποτα δεν «απορρίπτεται» με την έννοια της εξαφάνισης. Ό,τι τελειώνει γίνεται έδαφος για κάτι άλλο. Με παρόμοιο τρόπο, οι ανθρώπινες εμπειρίες μπορούν να μετασχηματιστούν σε γνώση, διάκριση, εσωτερική ωρίμανση.
Μια παλιά σχέση μπορεί να χρησιμεύσει ως μάθημα για το πώς να βελτιώσουμε την επικοινωνία, να κατανοήσουμε καλύτερα τις ανάγκες και τα όρια μας και να επιλέξουμε πιο υγιείς σχέσεις στο μέλλον.
