Είτε πρόκειται για την ουρά στο σούπερ μάρκετ είτε για την αναμονή αποτελεσμάτων εξετάσεων είτε για το μποτιλιάρισμα στο δρόμο, η υπομονή μας μονίμως δοκιμάζεται… Αν και μερικοί άνθρωποι χάνουν την ψυχραιμία τους πιο γρήγορα από άλλους, όλους μας στιγμές στιγμές μας κυριεύει η ανυπομονησία. Τι μπορούμε να κάνουμε για να διατηρήσουμε την ψυχραιμία και την ηρεμία μας;
Μια πρόσφατη μελέτη της ψυχολόγου Kate Sweeny από το πανεπιστήμιο Riverside μας δίνει κάποιες σημαντικές απαντήσεις. Η έρευνα ανέλυσε τη συμπεριφορά 1.401 συμμετεχόντων μέσα από τρία υποθετικά σενάρια με σκοπό να εντοπίσει τι μας κάνει πιο ανυπόμονους και πώς μπορούμε να το διαχειριστούμε.
Παράγοντες που αυξάνουν την ανυπομονησία
Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, γινόμαστε πιο ανυπόμονοι όταν:
- Η κατάσταση κατά την οποία περιμένουμε είναι δυσάρεστη.
- Ο στόχος μας είναι πολύ σημαντικός.
- Κάποιος άλλος φταίει ή εμποδίζει την επίτευξη του στόχου μας.
- Η καθυστέρηση είναι μεγαλύτερη από ό,τι περιμέναμε.
Ένα ενδιαφέρον εύρημα της εν λόγω μελέτης είναι ότι η διάρκεια της αναμονής από μόνη της δεν καθορίζει την υπομονή. Μια αναμονή τριών ημερών για την ολοκλήρωση μιας αγοράς σπιτιού μπορεί να είναι υποφερτή, ενώ 30 λεπτά στο τηλέφωνο με τον πάροχο του ίντερνετ μπορεί να γίνουν ανυπόφορα.
Ο ρόλος της προσωπικότητας
Δεν αντιδρούμε όλοι οι άνθρωποι το ίδιο στις καταστάσεις που προκαλούν ανυπομονησία. Η έρευνα έδειξε ότι πιο ανυπόμονοι γίνονται όσοι έχουν υψηλή ανάγκη για σαφήνεια (need for closure) και νευρωτισμό:
Υψηλή ανάγκη για σαφήνεια
- Αυτοί οι άνθρωποι θέλουν να έχουν γρήγορα ξεκάθαρη εικόνα και απαντήσεις σε ό,τι τους απασχολεί.
- Δεν τους αρέσει η αβεβαιότητα ή η αναμονή. Αν κάτι καθυστερεί ή δεν είναι σαφές, εκνευρίζονται πιο εύκολα.
Νευρωτισμός
- Είναι η τάση να αισθάνεται κανείς άγχος, ανασφάλεια ή συναισθηματική αστάθεια.
- Άτομα με υψηλό νευρωτισμό επηρεάζονται πιο έντονα από ενοχλητικές καταστάσεις και μπορεί να εκδηλώσουν μεγαλύτερη ανυπομονησία.
Με άλλα λόγια, οι άνθρωποι που δεν αντέχουν την αβεβαιότητα ή που αγχώνονται εύκολα είναι πιο πιθανό να χάνουν την υπομονή τους όταν περιμένουν κάτι.
Αντίθετα, χαρακτηριστικά όπως:
- Η ευελιξία,
- η ευγένεια,
- η ενσυνειδητότητα,
- η συναισθηματική επίγνωση,
- η ικανότητα αυτορρύθμισης
… φαίνεται ότι ενισχύουν την υπομονή. Είναι δεξιότητες που μπορούμε να καλλιεργήσουμε αλλά και να παρατηρήσουμε στους άλλους, για να αναγνωρίσουμε ποιοι είναι πιο υπομονετικοί στη ζωή μας.
Καταλαβαίνω τι εννοείς! Μπορούμε να το εμπλουτίσουμε, να γίνει πιο αναλυτικό και πρακτικό, ώστε οι αναγνώστες να πάρουν πραγματικά χρήσιμες οδηγίες. Ακολουθεί μια πρόταση:
Πρακτικές συμβουλές για να διαχειριστείτε την ανυπομονησία
Η ανυπομονησία μπορεί να επηρεάσει την ψυχική ηρεμία και την παραγωγικότητά μας, αλλά υπάρχουν τρόποι να την μειώσουμε και να παραμείνουμε ήρεμοι ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές αναμονής.
- Προετοιμαστείτε εκ των προτέρων:
Αν γνωρίζετε ότι μια κατάσταση θα απαιτήσει αναμονή, σκεφτείτε από πριν πώς θα τη διαχειριστείτε. Η πρόβλεψη βοηθά να μειωθεί το αίσθημα εκνευρισμού. - Αποσπάστε την προσοχή σας:
Μην εστιάζετε συνεχώς στο χρόνο ή στην καθυστέρηση. Πάρτε ένα βιβλίο, ακούστε χαλαρωτική μουσική, παίξτε ένα παιχνίδι στο κινητό ή κάντε λίγο stretching. Κάθε δραστηριότητα που σας αποσπά από το άγχος της αναμονής μειώνει την ανυπομονησία. - Αναγνωρίστε τα συναισθήματά σας:
Παρατηρήστε πότε αρχίζετε να νιώθετε εκνευρισμό ή άγχος. Η επίγνωση αυτών των συναισθημάτων είναι το πρώτο βήμα για να τα διαχειριστείτε και να μην εκδηλωθούν παρορμητικά. - Εστιάστε σε θετικά στοιχεία:
Σκεφτείτε ότι η αναμονή μπορεί να είναι ευκαιρία για λίγο διάλειμμα, για να οργανώσετε τη μέρα σας ή να ασχοληθείτε με κάτι που σας ευχαριστεί. Η αλλαγή προοπτικής μειώνει την αρνητική επίδραση της αναμονής. - Καλλιεργήστε την υπομονή μακροπρόθεσμα:
Η υπομονή είναι δεξιότητα που μαθαίνεται. Οι ασκήσεις ενσυνειδητότητας, οι βαθιές αναπνοές ή μικρές καθημερινές προκλήσεις αναμονής μπορούν να δυναμώσουν την «ψυχική σας ανθεκτικότητα».
Όσο περισσότερο εξασκούμε την υπομονή και αναγνωρίζουμε τα σημάδια της ανυπομονησίας, τόσο πιο ήρεμοι, συγκεντρωμένοι και παραγωγικοί γινόμαστε στην καθημερινότητά μας. Ακόμα και λίγα λεπτά αναμονής μπορούν να μετατραπούν σε ευκαιρία για ψυχική ηρεμία και αυτοβελτίωση.
