Η άσκηση θεωρείται εδώ και χρόνια βασικός πυλώνας της υγείας. Μια νέα μελέτη, όμως, έρχεται να αναδείξει μια παράμετρο που συχνά περνά απαρατήρητη: το timing της προπόνησης. Δεν αρκεί, όπως φαίνεται, να γυμνάζεστε· έχει σημασία πότε επιλέγετε να το κάνετε. Και σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, όσοι κινούνται νωρίς το πρωί ενδέχεται να απολαμβάνουν μεγαλύτερα καρδιομεταβολικά οφέλη, σε σχέση με όσους ασκούνται αργότερα μέσα στην ημέρα.
Για να φτάσουν σε αυτά τα συμπεράσματα, οι ερευνητές παρακολούθησαν σχεδόν 15.000 ενήλικες για έναν ολόκληρο χρόνο μέσω wearable συσκευών, οι οποίες κατέγραφαν τους καρδιακούς τους παλμούς ανά λεπτό. Αυτή η προσέγγιση επέτρεψε στην επιστημονική ομάδα να αποτυπώσει τις πραγματικές συνήθειες των συμμετεχόντων, χωρίς να βασίζεται σε αυτοαναφορές, που συχνά αποδεικνύονται ανακριβείς.
Πώς διεξήχθη η μελέτη
Οι ερευνητές εντόπισαν περιόδους όπου ο καρδιακός ρυθμός παρέμενε αυξημένος για τουλάχιστον 15 λεπτά, εύρος που θεωρήθηκε ένδειξη φυσικής δραστηριότητας. Με βάση αυτά τα δεδομένα, οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε ομάδες ανάλογα με το πότε γυμνάζονταν μέσα στην ημέρα: πρωί, μεσημέρι ή απόγευμα/βράδυ.
Στη συνέχεια, οι ερευνητές συνέκριναν αυτές τις ομάδες με δεδομένα υγείας που περιλάμβαναν βασικούς καρδιομεταβολικούς δείκτες, όπως υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση), παχυσαρκία, υψηλή χοληστερόλη, διαβήτη τύπου 2, κολπική μαρμαρυγή και στεφανιαία νόσο. Οι αναλύσεις προσαρμόστηκαν για παράγοντες όπως ηλικία, φύλο, εισόδημα, συνολική φυσική δραστηριότητα, ποιότητα ύπνου, κατανάλωση αλκοόλ και κάπνισμα, ώστε τα αποτελέσματα να είναι όσο το δυνατόν πιο αξιόπιστα.
Τι έδειξαν τα αποτελέσματα για την πρωινή άσκηση
Σύμφωνα με τα ευρήματα, σε σχέση με όσους γυμνάζονταν αργότερα μέσα στην ημέρα, οι πρωινοί ασκούμενοι ήταν:
- 35% λιγότερο πιθανό να είναι παχύσαρκοι
- 31% λιγότερο πιθανό να εμφανίσουν στεφανιαία νόσο
- 30% λιγότερο πιθανό να έχουν διαβήτη τύπου 2
- 21% λιγότερο πιθανό να έχουν υψηλή χοληστερόλη
- 18% λιγότερο πιθανό να έχουν υψηλή αρτηριακή πίεση
Αξίζει να σημειωθεί ότι τα οφέλη αυτά ήταν ανεξάρτητα από τον συνολικό όγκο προπονήσεων. Με άλλα λόγια, δεν είχε σημασία μόνο το πόσο γυμνάζονταν οι συμμετέχοντες, αλλά και το πότε. Μάλιστα, όσοι ασκούνταν μεταξύ 7:00 και 8:00 το πρωί φάνηκαν να έχουν τις χαμηλότερες πιθανότητες εμφάνισης στεφανιαίας νόσου.
Παρατήρηση και όχι αιτιότητα
Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, η μελέτη βασίζεται στην παρατήρηση, γεγονός που σημαίνει ότι δεν μπορεί να αποδείξει αιτιότητα. Οι συμμετέχοντες δεν χωρίστηκαν τυχαία σε ομάδες, επομένως παράγοντες όπως το ωράριο εργασίας, οι καθημερινές συνήθειες ή το κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο μπορεί επίσης να επηρεάζουν τα αποτελέσματα.
Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, «παρά τις προσαρμογές που κάναμε, είναι πιθανό να υπάρχουν παράγοντες που δεν μπορέσαμε να αποτυπώσουμε πλήρως».
Ένα νέο κεφάλαιο στην επιστήμη της άσκησης
Για δεκαετίες, η έρευνα επικεντρωνόταν στη διάρκεια και την ένταση της άσκησης. Τώρα, η επιστημονική κοινότητα αρχίζει να εξετάζει και το πότε. Καθώς λοιπόν οι ερευνητές στρέφουν το βλέμμα τους πέρα από αυτά τα παραδοσιακά κριτήρια, αρχίζουν να προκύπτουν δεδομένα που ενισχύουν τη σημασία του χρονισμού. Μάλιστα, μελέτη που δημοσιεύθηκε νωρίτερα φέτος, επεσήμανε ότι οι μεγαλύτεροι άνθρωποι που αυτοπροσδιορίζονται ως «βραδινοί τύποι» φάνηκαν να έχουν χειρότερη καρδιαγγειακή υγεία από όσους δηλώνουν «πρωινοί».
Το timing της άσκησης φαίνεται πως αποτελεί ένα νέο, συναρπαστικό πεδίο έρευνας και ίσως στο μέλλον να επαναπροσδιορίσει τον τρόπο που κάνουμε γυμναστική.
