Ο πόνος στη μέση είναι εξαιρετικά συχνός — περίπου 619 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως υπέφεραν από αυτόν το 2020, αποτελώντας την κορυφαία αιτία αναπηρίας παγκοσμίως. Και οι αριθμοί αναμένεται να αυξηθούν ακόμη περισσότερο, ξεπερνώντας τα 800 εκατομμύρια έως το 2050, καθώς ο παγκόσμιος πληθυσμός μεγαλώνει και γερνά.
Κι όμως, παρά την αυξημένη συχνότητα εμφάνισής του, ο πόνος στη μέση συνοδεύεται ακόμη από πολλούς μύθους και παρανοήσεις. Η Meghan Murphy, M.D., νευροχειρουργός του Mayo Clinic Health System, εξετάζει πέντε διαδεδομένες πεποιθήσεις και ξεκαθαρίζει, μέσα από την επιστημονική έρευνα και την κλινική εμπειρία, τι ισχύει πραγματικά.
Μύθος 1: «Ο πόνος στη μέση προκαλείται κυρίως όταν σηκώνουμε βαριά αντικείμενα»
Τι ισχύει πραγματικά:
Το να σηκώνουμε βάρος με λάθος τρόπο μπορεί πράγματι να επιβαρύνει τη μέση, όμως δεν αποτελεί τον κύριο λόγο εμφάνισης του πόνου. Μεγαλύτερη επίδραση φαίνεται να έχουν παράγοντες, όπως η καθιστική ζωή, η κακή στάση σώματος, η παχυσαρκία και οι γενετικοί παράγοντες.
Μύθος 2: «Η ξεκούραση και η ακινησία θα κάνει τον πόνο στη μέση να περάσει»
Τι ισχύει πραγματικά:
Σύμφωνα με την νευροχειρουργό, η παρατεταμένη ακινησία σπάνια βοηθά – και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί ακόμη να κάνει τον πόνο να επιμείνει περισσότερο. Αν ο πόνος οφείλεται σε απλή μυϊκή καταπόνηση, λίγη ήπια ξεκούραση μπορεί να προσφέρει ανακούφιση. Όμως όταν εμπλέκονται παράγοντες όπως πίεση σε νεύρο, πρόβλημα σε δίσκο ή φθορά στις αρθρώσεις, η πλήρης ακινησία συχνά οδηγεί σε μεγαλύτερη δυσκαμψία, εντονότερη ενόχληση και απώλεια φυσικής κατάστασης.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι ειδικοί συνήθως προτείνουν ήπια προσαρμογή της δραστηριότητας και επιλογή ασκήσεων χαμηλής επιβάρυνσης, όπως περπάτημα ή κολύμπι, αποφεύγοντας παράλληλα κινήσεις που επιβαρύνουν τη μέση, όπως έντονο σκύψιμο, στρίψιμο ή άρση βάρους. Η διατήρηση κάποιας μορφής κίνησης θεωρείται ότι μπορεί να συμβάλει σε ταχύτερη αποκατάσταση.
Μύθος 3: «Ο πόνος στη μέση σημαίνει πάντα ότι «κρύβει» κάτι σοβαρό»
Τι ισχύει πραγματικά:
Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο πόνος στη μέση οφείλεται σε απλές μυϊκές θλάσεις ή διαστρέμματα — όχι σε σοβαρά προβλήματα όπως δισκοπάθεια ή βλάβη στους σπονδύλους. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των ενοχλήσεων υποχωρεί από μόνο του με τον χρόνο, ωστόσο η αξιολόγηση από τον γιατρό είναι απαραίτητη.
Μύθος 4: «Όταν πονάει η μέση, πρέπει να αποφεύγεις κάθε άσκηση»
Τι ισχύει πραγματικά:
Η κίνηση —στις περισσότερες περιπτώσεις— θεωρείται σύμμαχος, όχι εχθρός. Η ήπια φυσική δραστηριότητα και η ενδυνάμωση των μυών του κορμού, συμπεριλαμβανομένων και των μυών της πλάτης, μπορούν να συμβάλουν στη διαχείριση και την πρόληψη του πόνου. Η ευλυγισία και η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο.
Ανάλογα με την ένταση και το είδος του πόνου, μπορεί να χρειαστεί να προσαρμόσετε το επίπεδο δραστηριότητάς σας. Το σώμα συνήθως δίνει «σημάδια» – αν κάτι δεν βελτιώνεται ή επιδεινώνεται, είναι καλό να ζητήσετε αξιολόγηση γιατρού.
Μύθος 5: «Η κακή στάση σώματος δεν συμβάλλει στον πόνο στη μέση»
Τι ισχύει πραγματικά:
Πολλοί περνούν ώρες σκυμμένοι μπροστά από έναν υπολογιστή ή με το βλέμμα καρφωμένο στο κινητό. Αυτές οι συνήθειες μπορούν να επιβαρύνουν τους μύες και τις αρθρώσεις και, με τον χρόνο, να οδηγήσουν σε ενοχλήσεις ή πόνο. Η υιοθέτηση καλύτερης στάσης και η χρήση εργονομικού εξοπλισμού στο γραφείο μπορούν να συμβάλλουν στη πρόληψη και την ανακούφιση της ενόχλησης.
Ωστόσο, η Δρ Meghan Murphy επισημαίνει ότι κάποια προβλήματα στη μέση είναι αναπόφευκτα — συνδέονται με τραυματισμούς, αρθρίτιδα ή γενετικούς παράγοντες. Υπάρχουν όμως, αρκετές πρακτικές που μπορούν να υποστηρίξουν την εύρυθμη λειτουργία της μέσης μακροπρόθεσμα, όπως:
- Ενδυνάμωση του κορμού
- Βελτίωση της ευλυγισίας
- Διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους
- Τακτικά διαλείμματα από την καθιστική στάση
- Εργονομική ρύθμιση του χώρου εργασίας
