Για τις γυναίκες, η εμμηνόπαυση δεν είναι εξαίρεση αλλά βεβαιότητα — ένα φυσικό πέρασμα που έρχεται με τον χρόνο. Κι όμως, παρότι πρόκειται για μια καθολική μετάβαση, γνωρίζουμε ελάχιστα για το τι συμβαίνει στο σώμα —και ειδικά στον εγκέφαλο— αυτήν την περίοδο. Οι επιστήμονες γνωρίζουν εδώ και χρόνια ότι συνοδεύεται από νευρολογικά συμπτώματα, όπως εξάψεις, διαταραχές ύπνου και μεταπτώσεις στη διάθεση. Αυτό που παραμένει λιγότερο ξεκάθαρο είναι τι ακριβώς συμβαίνει στον ίδιο τον εγκέφαλο. Τώρα, νέα ευρήματα αρχίζουν να φωτίζουν το τοπίο, επισημαίνοντας μια πιθανή σύνδεση ανάμεσα στην εμμηνόπαυση και αλλαγές στη φαιά ουσία του εγκεφάλου, οι οποίες φαίνεται να συνδέονται με αυξημένο άγχος, συμπτώματα κατάθλιψης, ακόμα και άνοια.
Άνοια & εγκέφαλος στην εμμηνόπαυση
Μελετώντας εγκεφαλικές απεικονίσεις από 10.873 άτομα στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι ερευνητές του Cambridge University παρατήρησαν ότι οι γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση εμφάνιζαν μειωμένο όγκο φαιάς ουσίας στον ενδορινικό φλοιό και τον ιππόκαμπο — περιοχές που σχετίζονται με την αποθήκευση και ανάκτηση μνήμης. Μείωση παρατηρήθηκε επίσης στον πρόσθιο φλοιό του προσαγωγίου, ο οποίος παίζει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση των συναισθημάτων. Οι επιστήμονες εξέτασαν ακόμη κατά πόσο η ορμονική θεραπεία υποκατάστασης, μια βασική αλλά σχετικά σπάνια θεραπευτική επιλογή, θα μπορούσε να μετριάσει αυτές τις αλλαγές.
Οι ερευνητές ελπίζουν ότι τα ευρήματα της μελέτης θα αποτελέσουν αφετηρία για μελλοντικές έρευνες γύρω από τη λειτουργία του εγκεφάλου και τη διαδικασία της γήρανσης — συμπεριλαμβανομένου του πιθανού ρόλου της εμμηνόπαυσης στην εμφάνιση άνοιας και της νόσου του Αλτσχάιμερ. Οι γυναίκες προσβάλλονται από Αλτσχάιμερ συχνότερα από τους άνδρες, αν και οι λόγοι δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί. Η μεγαλύτερη διάρκεια ζωής τους θεωρείται ένας πιθανός παράγοντας, όμως ολοένα και περισσότεροι ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο η ίδια η εμμηνόπαυση να συμβάλλει ουσιαστικά στον αυξημένο κίνδυνο.
Το επόμενο βήμα, σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι να εξεταστεί σε μεγαλύτερο βάθος τι ακριβώς συμβαίνει στους εγκεφάλους των συμμετεχόντων, ώστε να εντοπιστεί τι προκαλεί τη μείωση του όγκου της φαιάς ουσίας — αν ευθύνεται το στρες, οι ορμόνες ή κάποιος άλλος παράγοντας. Μέχρι τότε, οι ερευνητές προτείνουν στις γυναίκες σε εμμηνόπαυση να επικεντρωθούν σε συνήθειες που είναι αποδεδειγμένα ωφέλιμες για την υγεία του εγκεφάλου: τακτική άσκηση, καλός ύπνος, πνευματική δραστηριότητα, υγιεινή διατροφή και διατήρηση ενός υποστηρικτικού κοινωνικού κύκλου.
