Τα βιντεοπαιχνίδια αποτελούν έναν δημοφιλή τρόπο κοινωνικοποίησης και χαλάρωσης, όχι μόνο για τα παιδιά, αλλά και για τους ενήλικες. Ωστόσο, ο λόγος που κάποιος πιάνει το χειριστήριο επηρεάζει τον τρόπο που βιώνει το άγχος και την ικανοποίηση από τη ζωή.
Για ποιους λόγους παίζουν οι άνθρωποι βιντεοπαιχνίδια;
Μια νέα μελέτη δείχνει ότι το να παίζει κάποιος κυρίως για να κερδίσει συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα άγχους, ενώ άνδρες και γυναίκες συχνά αναφέρουν διαφορετικά κίνητρα για να ξεκινήσουν ένα παιχνίδι. Τα αποτελέσματα δημοσιεύτηκαν στο Journal of Affective Disorders. Oι άνθρωποι παίζουν σε ψηφιακούς κόσμους για πολλούς λόγους:
- για προσωρινή απόδραση από τις καθημερινές ευθύνες
- για να δοκιμάσουν τις ικανότητές τους
- για κοινωνικοποίηση με φίλους από απόσταση
- για να ζήσουν μια διαδραστική ιστορία
Οι ψυχολόγοι κατατάσσουν αυτά τα κίνητρα σε γενικές κατηγορίες: χαλάρωση, βελτίωση δεξιοτήτων, διασκέδαση και νίκη. Υπάρχει μία θεωρία που υποστηρίζει πως οι παίκτες αναζητούν ενεργά ψηφιακές εμπειρίες για να καλύψουν συγκεκριμένες ψυχολογικές ανάγκες και τα διαφορετικά κίνητρα επηρεάζουν έντονα το συναισθηματικό αποτέλεσμα του παιχνιδιού.
Βιντεοπαιχνίδια και ψυχολογικές προκλήσεις
Πολλοί ενήλικες που παίζουν αντιμετωπίζουν και ψυχολογικές προκλήσεις. Το γενικευμένο άγχος περιλαμβάνει συνεχή, υπερβολική ανησυχία για την καθημερινότητα, ενώ η κοινωνική αγχώδης διαταραχή συνδέεται με έντονο φόβο για κοινωνικές καταστάσεις και επιθυμία αποφυγής τους. Οι ψηφιακοί κόσμοι παρέχουν ένα ασφαλές περιβάλλον για άτομα με κοινωνικό άγχος, αλλά σε ανταγωνιστικά περιβάλλοντα το άγχος μπορεί να αυξηθεί.
Επιπλέον, οι γυναίκες συχνά αντιμετωπίζουν διαδικτυακή παρενόχληση, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που προσεγγίζουν τα παιχνίδια. Προτιμούν πιο ήρεμα παιχνίδια ή αποφεύγουν τη φωνητική επικοινωνία για προστασία από λεκτική κακοποίηση. Αυτές οι πιέσεις μπορούν να επηρεάσουν τα κίνητρα και τη συμπεριφορά τους στο παιχνίδι.
Τι έδειξε η μελέτη για τα βιντεοπαιχνίδια
Η μελέτη ανέλυσε δεδομένα από 13.464 ενήλικες παίκτες, με τους περισσότερους να είναι άνδρες. Οι συμμετέχοντες απάντησαν σε ερωτηματολόγια για κοινωνικό άγχος, γενικό άγχος και ώρες παιχνιδιού. Οι παίκτες που έπαιζαν για χαλάρωση, διασκέδαση ή βελτίωση δεξιοτήτων έδειξαν σύνδεση μεταξύ αποφυγής κοινωνικών εκδηλώσεων και περισσότερων ωρών παιχνιδιού, πιθανώς χρησιμοποιώντας το παιχνίδι ως υποκατάστατο κοινωνικής αλληλεπίδρασης.
Αντίθετα, οι παίκτες που έπαιζαν για να κερδίσουν δεν παρουσίασαν αυτή τη σύνδεση. Το υψηλό γενικευμένο άγχος σχετιζόταν με λιγότερες ώρες παιχνιδιού, πιθανώς λόγω πίεσης από την απόδοση και φόβου αρνητικής αξιολόγησης από συμπαίκτες.
Διαφορές ανάμεσα στα φύλα
Στην έρευνα, οι γυναίκες δήλωσαν συχνότερα ως κύριο κίνητρο τη διασκέδαση ή τη χαλάρωση, ενώ οι άνδρες ανέφεραν περισσότερο την επιθυμία βελτίωσης ή νίκης. Επίσης, οι γυναίκες είχαν υψηλότερα επίπεδα γενικευμένου και κοινωνικού άγχους, αλλά παρόμοια ικανοποίηση από τη ζωή με τους άνδρες. Το άγχος επηρέαζε αρνητικά την ικανοποίηση από τη ζωή για όλους, ανεξαρτήτως λόγου παιχνιδιού.
Συμπερασματικά, η έρευνα δείχνει πως οι ανταγωνιστικοί παίκτες ίσως χρειάζονται βοήθεια στη διαχείριση άγχους απόδοσης, ενώ από την άλλη πλευρά οι ψυχαγωγικοί παίκτες ίσως χρειάζονται βοήθεια για κοινωνική αυτοπεποίθηση στην πραγματική ζωή.