Συνήθως σκεφτόμαστε τη στοματική υγεία ως κάτι αισθητικό ή, στη χειρότερη περίπτωση, ως πηγή πόνου. Όμως τα δόντια και το στόμα μας φαίνεται πως παίζουν πολύ μεγαλύτερο ρόλο: μπορούν να επηρεάσουν άμεσα το πόσο και –κυρίως– πόσο καλά ζούμε.
Νέα ιαπωνική μελέτη δείχνει ότι η κακή στοματική υγεία συνδέεται με μειωμένο προσδόκιμο ζωής και χαμηλότερες πιθανότητες «υγιούς γήρανσης». Και παρότι τα ευρήματα αφορούν κυρίως άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, οι ειδικοί τονίζουν ότι τα πρώτα σημάδια εμφανίζονται πολύ νωρίτερα.
Τι είναι η «στοματική ευθραυστότητα»
Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν τον όρο «στοματική ευθραυστότητα» (oral fraility) για να περιγράψουν τη σταδιακή μείωση βασικών λειτουργιών του στόματος: μάσηση, κατάποση, ομιλία και παραγωγή σάλιου. Δεν αφορά μόνο την απώλεια δοντιών. Ακόμη και άνθρωποι που έχουν τα περισσότερα δόντια τους μπορεί να θεωρούνται ευάλωτοι, αν δυσκολεύονται να μασήσουν σωστά ή να καταπιούν.
Η στοματική υγεία συνδέεται στενά με τη μυϊκή δύναμη, τη διατροφή, την επαρκή ενυδάτωση και, τελικά, τη συνολική φυσική κατάσταση του οργανισμού.
Τι έδειξε η μελέτη για τη στοματική υγεία και τη μακροζωία
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 11.080 άτομα στην Ιαπωνία ηλικίας 65 ετών και άνω, τα οποία παρακολούθησαν για περίπου έξι χρόνια. Περίπου το 12% παρουσίαζε στοματική ευθραυστότητα στην αρχή της μελέτης, ενώ μόνο οι μισοί είχαν επισκεφθεί οδοντίατρο το τελευταίο εξάμηνο.
Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά:
-
Όσοι είχαν στοματική ευθραυστότητα εμφάνισαν 23% μεγαλύτερη πιθανότητα αναπηρίας.
-
Παράλληλα, είχαν 34% μεγαλύτερη πιθανότητα θανάτου κατά την περίοδο παρακολούθησης.
Αντίθετα, τα άτομα που επισκέπτονταν τακτικά οδοντίατρο είχαν καλύτερες πιθανότητες να διατηρήσουν λειτουργική ανεξαρτησία και καλή ποιότητα ζωής.
Γιατί μας αφορά όλους
Η στοματική ευθραυστότητα δεν εμφανίζεται από τη μια μέρα στην άλλη. Είναι αποτέλεσμα ετών κακής φροντίδας, παραμέλησης, κακής διατροφής ή χρόνιων προβλημάτων που δεν αντιμετωπίστηκαν έγκαιρα. Με άλλα λόγια, η υγεία του στόματος στην τρίτη ηλικία «χτίζεται» από τα 30 και τα 40.
Δυσκολία στη μάσηση, ξηροστομία, συχνές φλεγμονές ή αιμορραγία των ούλων δεν είναι απλώς ενοχλήσεις – είναι προειδοποιητικά σημάδια.
Ο ρόλος του οδοντιάτρου
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι τακτικές επισκέψεις στον οδοντίατρο μπορούν να καθυστερήσουν ή να μετριάσουν τη φθορά της στοματικής υγείας. Αν και η μελέτη δεν αποδεικνύει άμεση αιτιώδη σχέση, η συσχέτιση είναι ισχυρή και σταθερή σε διαφορετικές ομάδες πληθυσμού.
Όπως σημειώνουν, η στοματική φροντίδα δεν αφορά μόνο το χαμόγελο, αλλά τη συνολική λειτουργικότητα του σώματος.
Ένα μήνυμα πέρα από την οδοντόβουρτσα
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Geriatrics & Gerontology International, υπογραμμίζει και κάτι ακόμη: την ανάγκη για δημόσιες πολιτικές υγείας που αντιμετωπίζουν τη στοματική υγεία ως βασικό κομμάτι της πρόληψης και της ποιότητας ζωής.
