Τα πρωινά είναι μια μοναδική ευκαιρία βελτιστοποίησης του πώς λειτουργεί ο εγκέφαλος για όλη την υπόλοιπη ημέρα. Σύμφωνα με τους ειδικούς, ό,τι κάνουμε ή δεν κάνουμε στα πρώτα 60-90 λεπτά μετά το ξύπνημα επηρεάζει τη διάθεση και τη γνωστική μας απόδοση για ώρες.
Η αλήθεια είναι πως πολλοί άνθρωποι σαμποτάρουν άθελά τους τον εγκέφαλό τους πριν καν πάει 9 το πρωί και μετά αναρωτιούνται γιατί δεν μπορούν να συγκεντρωθούν ή νιώθουν συνεχώς στρες. Ακολουθούν 5 συνηθισμένες πρωινές συνήθειες που επηρεάζουν αρνητικά τον εγκέφαλο και τι μπορούμε να κάνουμε αντί για αυτές.
1. Η συνήθεια να ελέγχουμε το κινητό μας μόλις ξυπνήσουμε
Είναι εξαιρετικά συνηθισμένο. Η πλειονότητα των ανθρώπων κοιτάζει το κινητό μέσα στα πρώτα 10 λεπτά από το ξύπνημα.
Γιατί είναι πρόβλημα:
Στα πρώτα 30-45 λεπτά μετά το ξύπνημα συμβαίνει η λεγόμενη «αντίδραση αφύπνισης της κορτιζόλης». Πρόκειται για μια φυσιολογική αύξηση της κορτιζόλης που προετοιμάζει τον οργανισμό για τις απαιτήσεις της ημέρας. Αν όμως εκτεθεί κάποιος αμέσως σε e-mails, ειδήσεις και social media, προσθέτει στρεσογόνα ερεθίσματα σε μια ευαίσθητη φάση. Έτσι διαταράσσεται η φυσική ρύθμιση του συστήματος στρες.
Τι να κάνετε αντί γι’ αυτό:
Περιμένετε τουλάχιστον 45 λεπτά πριν ελέγξετε το κινητό σας. Αφήστε τον οργανισμό σας να «ξυπνήσει» φυσικά.
2. Εγκέφαλος και πρωινό φως
Η σύγχρονη ζωή μάς κρατά κυρίως σε εσωτερικούς χώρους. Η φυσική έκθεση στο φως έχει μειωθεί δραστικά.
Γιατί είναι πρόβλημα:
Το φως είναι ο ισχυρότερος ρυθμιστής του βιολογικού ρολογιού. Όταν το φως εισέρχεται στα μάτια, ενεργοποιεί μία περιοχή στον εγκέφαλο, που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ο «βηματοδότης» του σώματος. Η πρωινή έκθεση στο φως:
- Ενισχύει φυσικά την πρωινή αύξηση της κορτιζόλης
- Καταστέλλει τη μελατονίνη, την «ορμόνη του ύπνου»
- Βελτιώνει τη ρύθμιση της διάθεσης μέσω της σεροτονίνης
- Ρυθμίζει καλύτερα τον ύπνο το βράδυ
- Χωρίς επαρκές πρωινό φως, μπορεί να νιώθουμε νωθροί και να κοιμόμαστε χειρότερα τη νύχτα
Τι να κάνετε αντί γι’ αυτό:
Βγείτε στο φυσικό φως μέσα στα πρώτα 30 λεπτά από το ξύπνημα. Στοχεύστε σε 10 λεπτά ή περισσότερα, αν έχει συννεφιά.
3. Ο εγκέφαλος με το που ξυπνάμε δεν είναι έτοιμος για απαιτητική εργασία
Κάποιοι πιστεύουν ότι το πρωινό είναι ιδανικό για να κάνουν κάτι πολύ δύσκολο ή σημαντικό.
Γιατί είναι πρόβλημα:
Όταν ξυπνάτε βρίσκεστε σε μία κατάσταση που λέγεται «sleep inertia». Είναι μια φάση όπου η σκέψη και η λήψη αποφάσεων είναι ακόμη μειωμένες. Ο εγκέφαλος χρειάζεται χρόνο για να ενεργοποιηθεί πλήρως. Το πρωινό στάδιο μπορεί να είναι καλό για δημιουργική, ελεύθερη σκέψη, αλλά όχι για έντονη συγκέντρωση.
Τι να κάνετε αντί γι’ αυτό:
Δώστε χρόνο στον εγκέφαλό σας να «ζεσταθεί» με φως, ήπια κίνηση και αποφυγή οθονών πριν μπείτε σε απαιτητική εργασία.
4. Ο εγκέφαλος δεν χρειάζεται τόση ζάχαρη το πρωι
Ψωμί με μαρμελάδα, δημητριακά με ζάχαρη είναι πολύ συνηθισμένα για ορισμένους ανθρώπους.
Γιατί είναι πρόβλημα:
Η πολλή ζάχαρη προκαλεί απότομη αύξηση της γλυκόζης στο αίμα και στη συνέχεια πτώση. Ο εγκέφαλος λειτουργεί με γλυκόζη, αλλά χρειάζεται σταθερότητα. Οι διακυμάνσεις επηρεάζουν τη συγκέντρωση, την ενέργεια και τη διάθεση.
Τι να κάνετε αντί γι’ αυτό:
Προτιμήστε πρωινό πλούσιο σε πρωτεΐνη. Υποστηρίζει:
- Σταθερή ενέργεια
- Καλύτερη γνωστική απόδοση
- Ρύθμιση της όρεξης
5. Δεν πίνετε νερό το πρωί
Μετά από 7-8 ώρες χωρίς υγρά, το σώμα είναι ελαφρώς αφυδατωμένο.
Γιατί είναι πρόβλημα:
Ο εγκέφαλος αποτελείται σε μεγάλο βαθμό από νερό. Ακόμη και ήπια αφυδάτωση επηρεάζει τη διάθεση και τη συγκέντρωση.
Τι να κάνετε αντί γι’ αυτό:
Πιείτε λίγο νερό αμέσως μόλις ξυπνήσετε. Κρατήστε ένα ποτήρι ή μπουκάλι στο κομοδίνο σας.
Εγκέφαλος και πρωινές συνήθειες
Αυτές οι συνήθειες φαίνονται μικρές, αλλά συσσωρεύονται. Η νευροεπιστήμη είναι σαφής: ό,τι κάνουμε στα πρώτα 60–90 λεπτά μετά το ξύπνημα επηρεάζει:
- τη συγκέντρωση
- τη διάθεση
- την ενέργεια
- την ποιότητα του ύπνου το βράδυ
Ο εγκέφαλός σας αξίζει κάτι καλύτερο από χάος και υπερδιέγερση. Μπορούμε να ξεκινήσουμε με μικρές αλλαγές και να παρατηρήσουμε πώς μπορεί να αλλάξει εξαιτίας αυτών ολόκληρη η ημέρα μας!