Θα μπορούσε, άραγε, η ακρόαση της αγαπημένης μας λίστας τραγουδιών να είναι κάτι περισσότερο από πηγή χαράς και να συμβάλλει στη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου και της καρδιάς; Νέα έρευνα δείχνει ότι η ενασχόληση με τη μουσική συνδέεται με καλύτερη γνωστική λειτουργία και μειωμένο κίνδυνο άνοιας και καρδιοπάθειας στην τρίτη ηλικία.
Η άνοια και οι καρδιοπάθειες συγκαταλέγονται στις κύριες αιτίες επιβάρυνσης της υγείας παγκοσμίως. Ο κίνδυνος εμφάνισής τους αυξάνεται με την ηλικία, ωστόσο δεν είναι αναπόφευκτες. Η υγιεινή διατροφή και η τακτική άσκηση αναγνωρίζονται ευρέως ως τρόποι διατήρησης της καλής υγείας. Παράλληλα, όλο και περισσότεροι άνθρωποι αναζητούν και άλλους τρόπους με τους οποίους μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο άνοιας και καρδιοπάθειας.
Πώς επιδρά η μουσική στην υγεία μας
Τα δεδομένα που δημοσιεύτηκαν στα περιοδικά International Journal of Geriatric Psychiatry και International Journal of Cardiology: Cardiovascular Risk and Prevention αναφέρουν ότι η τακτική ενασχόληση με τη μουσική συνδέεται με καλύτερη γνωστική λειτουργία και μειωμένο κίνδυνο άνοιας και καρδιοπάθειας στην τρίτη ηλικία.
Στη μελέτη προσκλήθηκαν περισσότεροι από 10.000 ηλικιωμένοι Αυστραλοί ηλικίας 70 ετών και άνω, που δεν είχαν ιστορικό άνοιας, καρδιαγγειακών επεισοδίων ή άλλων σοβαρών παθήσεων. Κατά την ένταξή τους στη μελέτη, οι συμμετέχοντες ρωτήθηκαν:
- πόσο συχνά άκουγαν μουσική
- πόσο συχνά έπαιζαν κάποιο μουσικό όργανο τους τελευταίους 12 μήνες
Στη συνέχεια, παρακολουθήθηκαν για οκτώ χρόνια. Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα άτομα που άκουγαν μουσική καθημερινά, σε σύγκριση με όσους δεν άκουγαν μουσική, είχαν καλύτερη μνήμη π.χ. στην ανάκληση καθημερινών γεγονότων και συνολικά καλύτερη γνωστική απόδοση.
Επιπλέον, είχαν 39% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν άνοια. Παρόμοια οφέλη παρατηρήθηκαν και σε άτομα που έπαιζαν συστηματικά κάποιο μουσικό όργανο. Παράλληλα, η ακρόαση μουσικής συνδέθηκε με 18% μειωμένο κίνδυνο καρδιοπάθειας.
Ο ρόλος της στη μάθηση και τη μνήμη
Παλαιότερα δεδομένα δικαιολογούν αυτά τα αποτελέσματα. Σύμφωνα με αυτά, οι μουσικές δραστηριότητες -είτε η ακρόαση μουσικής είτε το παίξιμο οργάνου- ενεργοποιούν πολλαπλές περιοχές του εγκεφάλου. Σε αυτές περιλαμβάνονται περιοχές που σχετίζονται με τη μάθηση και τη μνήμη, καθώς και περιοχές που ελέγχουν το συναίσθημα, την ευχαρίστηση και την κίνηση.
Όλα αυτά μαζί μπορούν να κάνουν τον εγκέφαλο πιο ανθεκτικό στην εκφύλιση. Επιπλέον, η ακρόαση μουσικής έχει ψυχολογικά οφέλη, όπως μείωση του στρες και του άγχους και βελτίωση της διάθεσης, τα οποία μπορεί να συμβάλλουν στη μείωση της αρτηριακής πίεσης και να ωφελήσουν την καρδιά και το νευρικό σύστημα. Συνολικά, αυτές οι επιδράσεις θα ήταν δυνατόν έμμεσα να συμβάλουν σε μια πιο υγιή καρδιά.
Τα αποτελέσματα, λοιπόν, αναδεικνύουν τη μουσική ως μια πολυδιάστατη, προσβάσιμη και χαμηλού κινδύνου παρέμβαση για καλύτερη υγεία και υγιή γήρανση.