Αν νομίζεις ότι οι αστροναύτες τρώνε μόνο αφυδατωμένες μπουκιές και άγευστα γεύματα σε σακουλάκια, μάλλον ήρθε η ώρα να αναθεωρήσεις. Η νέα σεληνιακή αποστολή της NASA, Artemis II, δεν γράφει μόνο ιστορία ως η πρώτη επανδρωμένη αποστολή γύρω από τη Σελήνη μετά από μισό αιώνα, αποκαλύπτει και κάτι εξίσου εντυπωσιακό: ότι το φαγητό στο διάστημα έχει εξελιχθεί σε πραγματική επιστήμη.
Η αποστολή εκτοξεύτηκε την 1η Απριλίου 2026 και θα διαρκέσει περίπου 10 ημέρες, με τέσσερις αστροναύτες να ταξιδεύουν γύρω από τη Σελήνη και πίσω. Αν στο άκουσμα της «διατροφής στο διάστημα» σού έρχεται στο μυαλό παγωτό αστροναυτών, αφυδατωμένες μπουκιές και άγευστα γεύματα σε σακουλάκια, μάλλον ήρθε η ώρα να αναθεωρήσεις. Η νέα σεληνιακή αποστολή της NASA, Artemis II, δεν γράφει μόνο ιστορία ως η πρώτη επανδρωμένη αποστολή γύρω από τη Σελήνη μετά από περισσότερο από μισό αιώνα, αποκαλύπτει και κάτι εξίσου εντυπωσιακό: ότι το φαγητό στο διάστημα έχει εξελιχθεί σε πραγματική επιστήμη. Η αποστολή εκτοξεύτηκε την 1η Απριλίου 2026 και θα διαρκέσει περίπου 10 ημέρες, με τέσσερις αστροναύτες να ταξιδεύουν γύρω από τη Σελήνη και πίσω.
189 διαφορετικές επιλογές για τους αστροναύτες — αλλά τίποτα δεν είναι τυχαίο
Η NASA αποκάλυψε ότι στην Artemis II υπάρχουν 189 διαφορετικά είδη τροφίμων και ροφημάτων. Οι αστροναύτες έχουν στη διάθεσή τους πάνω από 10 είδη ροφημάτων, όπως καφέ, πράσινο τσάι, λεμονάδα, κακάο, μηλίτη μήλου, ρόφημα ανανά, smoothie μάνγκο-ροδάκινο και ροφήματα πρωινού σε γεύσεις βανίλια, σοκολάτα και φράουλα.
Πηγή: NASA
Στα βασικά γεύματα περιλαμβάνονται τορτίγιες, ψωμί τύπου flatbread, λουκάνικο, quiche λαχανικών, mac and cheese, μοσχαρίσιο brisket, μπρόκολο au gratin, κους κους με ξηρούς καρπούς, σαλάτα μάνγκο, κολοκύθα, πικάντικα φασολάκια και τροπική φρουτοσαλάτα. Για γλυκό, υπάρχουν πουτίγκες, μπισκότα, cobbler, σοκολάτα, κέικ και αμύγδαλα με επικάλυψη. Το μενού συμπληρώνεται από σάλτσες και spreads, μέχρι πέντε διαφορετικές καυτερές σάλτσες.
Κάθε επιλογή έχει περάσει από πολύ συγκεκριμένο έλεγχο: θρεπτική αξία, διάρκεια ζωής, ασφάλεια, ευκολία κατανάλωσης σε συνθήκες μικροβαρύτητας, περιορισμός ψίχουλων, βάρος, όγκος και συμβατότητα με τα συστήματα του σκάφους Orion. Η NASA εξηγεί ότι τα τρόφιμα επιλέγονται ώστε να στηρίζουν την υγεία και την απόδοση του πληρώματος κατά τη διάρκεια του ταξιδιού γύρω από τη Σελήνη.
Γιατί το φαγητό στο διάστημα είναι τόσο δύσκολη υπόθεση
Η διατροφή σε μια αποστολή βαθιού διαστήματος δεν έχει καμία σχέση με τη διατροφή στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό. Στον ISS υπάρχουν τακτικοί ανεφοδιασμοί και, ορισμένες φορές, ακόμη και φρέσκα τρόφιμα. Στην Artemis II, όμως, αυτό δεν είναι εφικτό.
Σε συνθήκες μικροβαρύτητας, τα υγρά του σώματος μετακινούνται πιο εύκολα προς το πάνω μέρος του κορμού και του κεφαλιού, κάτι που συχνά προκαλεί μια αίσθηση «βουλωμένης μύτης». Αυτό μπορεί να επηρεάσει την όσφρηση και, κατ’ επέκταση, τη γεύση. Δεν είναι τυχαίο που πολλοί αστροναύτες αναφέρουν ότι προτιμούν πιο έντονες γεύσεις ή πιο πικάντικα τρόφιμα όταν βρίσκονται σε τροχιά.
Ίσως γι’ αυτό δεν προκαλεί έκπληξη ότι η NASA φρόντισε να συμπεριλάβει πέντε διαφορετικές καυτερές σάλτσες στο μενού. Δεν πρόκειται απλώς για γαστρονομική πολυτέλεια, αλλά για μια πρακτική προσαρμογή σε ένα περιβάλλον όπου η αισθητηριακή εμπειρία του φαγητού μπορεί να αλλάξει αισθητά. Η ίδια η NASA υπογραμμίζει ότι η διατροφή στην Artemis II σχεδιάστηκε με στόχο να ισορροπεί ανάμεσα σε θερμιδικές ανάγκες, ενυδάτωση, θρεπτικά συστατικά και προτιμήσεις του πληρώματος.
Η NASA αναφέρει ότι τα μέλη του πληρώματος δοκιμάζουν, αξιολογούν και βαθμολογούν τα διαθέσιμα τρόφιμα πριν από την πτήση. Οι προσωπικές τους προτιμήσεις λαμβάνονται υπόψη, αλλά εξισορροπούνται με τις διατροφικές απαιτήσεις και τους τεχνικούς περιορισμούς του Orion.